De Beuk van Chaumont - The Beech Tree of Chaumont, A Remaining Witness of the 'Battle of the Bulge'

De Beuk van Chaumont^© - The Beech Tree of Chaumont^©
A Remaining Witness of the 'Battle of the Bulge'

Hier volgt een speciaal, weliswaar ontroerend verhaal over een boom, een oude Beuk, die ooit langs een kleine landweg dichtbij een heel klein dorpje in de Ardennen het leven zag.
60 jaar geleden werd deze boom door de feiten van toen een “ stille getuige ” van een heel triestig voorval....
Als hij zijn takken had kunnen buigen had hij dat in diepe eerbied gedaan. Meelevend met al die mannen, waarvan velen nooit meer levend langs hem zouden terug keren.

Korte Introductie - Short Introduction - here
Betekenis van de Beuk (biologisch standpunt) - The Beech Tree - it's meaning (Dutch) - here
Historische Achtergrond : winter 1944 - Historic Background Winter 1944 (Dutch - English) - here
Zoektocht naar een Verleden - In Search of the Past (Dutch - English) - here
Speciale Bezoekers aan de Beuk - Special Visitors to the Beech Tree - here
Ontdekking van het Heden - Discovery of Today's Life (Dutch - English) - here
Bedenkingen - Reflections (Dutch - English) - here
Referenties - References (Dutch - English)
Addendum

Onder de machtige kroon van een volwassen Beuk voel je je een klein en nietig wezen. De gewone beuk (Fagus sylvatica) komt bij ons het meest voor.

De gewone Beuk wordt tot 25 meter hoog. Er zijn soorten die in hun natuurlijke omgeving tot wel 40 meter hoog worden. Onder de variëteiten zijn er ook die minder hoog worden. Acht meter is wel het minimum. Naast een respectabele hoogte, die Beuken (Fagaceae) kunnen bereiken, hebben ze ook een mooie, brede kroon. Een kroondoorsnede van 30 tot 40 meter is geen zeldzaamheid als een Beuk solitair groeit. Beuken geven daardoor veel schaduw over een groot oppervlak.

De schors is glad, grijs en dun. Zelfs bij oude bomen is de schors dun (circa 5 mm). Hierdoor is de boom erg gevoelig voor zonnebrand. In de natuur regelt de boom dit zelf door een zeer dik bladerdak te maken en de bladeren zo te rangschikken, dat ze allemaal wat licht krijgen en er maar weinig zon door het bladerdak heendringt. Op deze manier voorkomt de boom zelf zonnebrand op zijn stam. Veel dieren zoals de bosmuis, eekhoorn en Gaai zijn dol op de beukennoten.

Beukenbomen verdienen respect en bewondering. Maar we moeten hard zijn en het zeggen zoals het is: de Beuk is beslist geen makkelijke boom. Een Beuk staat altijd alleen of met andere Beuken, hij is zo trots dat hij geen klein grut naast zich verdraagt. Dat is nog niet alles; in de herfst zorgen zijn bladeren voor een strooisellaag waarin andere planten niet welkom zijn.

Het volksgeloof zegt dat Beuken veiliger zijn, omdat ze minder last hebben van blikseminslag dan bijvoorbeeld Eiken. In werkelijkheid blijken Beuken evenveel getroffen te worden als welke andere boom dan ook, alleen zien mensen dat niet aan de buitenkant. Bij bliksem schuilen onder een Beuk is dan ook niet aan te raden. Een Beuk die getroffen wordt door de bliksem heeft minder zichtbare schade dan bij een Eik het geval is. Door de ruwe bast kan de bliksem bij een Eik niet afgevoerd worden via een natuurlijke bliksemafleider: een straaltje water langs de stam. De bliksem slaat in de boom. Dan verdampt het water in de stam en ontploft deze. Beuken hebben net als Berken gladde stammen. De bliksem wordt zo naar de aarde afgevoerd. Uiterlijke schade is er dan vaak niet. Daaruit is ten onrechte het idee ontstaan dat Beuken veilige schutplaatsen zouden zijn bij bliksem. Men zocht ook naar een verklaring. Mensen dachten dat het kruis, waaraan Jezus stierf, van Beukenhout gemaakt was. Daardoor zouden deze bomen minder vaak getroffen worden....

Het dorpje noemt Chaumont, en is gelegen op 11 km ten zuiden van Bastogne. Enkel de heel kleine dorpjes Grandru, Clochimont en Assenois scheiden het van het beroemde stadje dat eind 2004 veel in het nieuws kwam wegens de 60ste verjaardag van de "Slag van de Ardennen", die begon op 16 december 1944, om 05:30u. (Voor een kort overzicht van de Slag van de Ardennen, zie referentie 14; voor een militair verslag, referentie 15).

In de donkere dagen van december 1944 woedde er in de omgeving van Chaumont rond Kerstdag een zeer hevige strijd toen de 4th Armored Division (III Corps* van het Derde Amerikaanse Leger, geleid door Lt. Generaal George S. Patton, Jr) vanuit Neufchateau - Vaux-les-Rosières - Habay inbeukte op de stellingen van de 5. Fallsschirmjägerdivision (85. Korps van het 7. Armee), de 26. Volksgrenadierdivision (Gen. Kokott) en de Panzer Lehrdivision (5. Armee). Deze strijd was nodig om de saillant van Bastogne te doorbreken en de stad finaal te bevrijden. Bastogne was toen nagenoeg volledig omsingeld door Duitse troepen en de Amerikaanse strijdkrachten, 18.000 man sterk, waren bijna tot overgave gedwongen. Wij herinneren de beroemde uitspraak van Brig. Gen. McAuliffe : "Nuts". De bevrijding van Bastogne als strategisch punt was een absolute noodzaak.

" General Patton inspected the III Corps dispositions and divisions on 20 December, concluded that the corps concentration was proceeding satisfactorily, and the following day gave the order for attack at 0600 on the 22d. The corps scheme of maneuver, issued to the divisions in the early afternoon, was simple. The III Corps would advance north in the direction of St. Vith. The 80th Infantry Division, on the right, would maintain contact during its advance with the left wing of the XII Corps. The 26th Division would form the center. The 4th Armored Division would advance on the left - Bastogne lay in its zone (ref. 15, pag. 514) ".

De 60ste verjaardag van de “Slag van de Ardennen” (16 december 1944 – 28 januari 1945) was een belangrijk nieuws item en het was dan ook voor velen, geïnteresseerd in de moderne geschiedenis, een uitgelezen moment om eens terug te blikken wat er toen net gebeurde tijdens de laatste weken van de Tweede Wereldoorlog in de Ardennen. De "Slag van de Ardennen" was trouwens ook de laatste veldslag die plaatsvond op Belgisch grondgebied !

Zo komen wij bij het thema van dit verhaal over een nog 'jonge' Beuk te Chaumont. Toen, in december 1944, waren de middelen om veel foto’s te nemen beperkt, enerzijds door de heel gevaarlijke omstandigheden, maar ook door de gelimiteerde fototechnische middelen. Een gevolg hiervan is dat bepaalde foto’s regelmatig als een referentie herbruikt worden in diverse historische boeken. Dit was ook zo het geval voor de foto hieronder. Men ziet op deze foto een jonge Beuk, met eronder de resten van een door de Duitsers getroffen Amerikaanse Jeep en de drie gedode Amerikanen, terwijl een colonne US half-tracks voorbijrijdt. Het is een kronkelende weg in aangestampte aarde. Ik zag deze foto voor het eerst in 1975 (ref. 4).

Amerikaanse gesneuvelden hoogstwaarschijnlijk gefotografeerd op 23 december 1944 te Chaumont
(referenties 4, 8, en 12)
Een tweede foto (ref. 12), van de andere kant genomen, vindt men onderaan dit artikel

Detail van de Jeep gefotografeerd aan de achterzijde - Foto ter beschikking gesteld door David Graham, USA
Op de achtergrond ziet men boven het raam van de Jeep het schooltje van Chaumont (in de hoogte) en net boven het raam het lange witte huis dat thans in het geel geschilderd is. De bemanning van de voorbij rijdende Jeep kijkt plots achterom richting Chaumont of Hompré dat toen nog in handen van de Duitse troepen was. Men kan vermoeden dat er vanuit die richting nog regelmatig gevuurd werd (Chaumont werd finaal bevrijd op Kerstdag 1944).
Een andere reden voor hun plotse achteruitkijken kan zijn dat hun aandacht getrokken wordt naar een geallieerd overvliegend vliegtuig (P-47) : een vliegtuig van dit type heeft namelijk links van deze plaats bommen afgeworpen in de nabijheid van Remoiville. Een detail : op de bumper van de jeep kan men rechts lezen "8 TH" - deze jeep behoorde namelijk toe tot het 8ste Tank Batallion dat rond 23 december in deze streek vocht en dat onder leiding stond van Major Albin F. Irzyk.

Deze Beuk staat langs het baantje van Burnon naar Chaumont, precies bij het binnenrijden van dit laatste dorpje. Honderden Amerikaanse soldaten hebben deze boom aan zich voorbij zien gaan. Vlak voordat zij het dorp gingen binnenrijden, zagen de militairen deze mooie jonge oprijzende beuk, als zij passeerden op weg naar leed en verschrikking. Als hij zijn takken had kunnen buigen had hij dat in diepe eerbied gedaan. Meelevend met al die mannen, waarvan velen nooit meer levend langs hem terug zouden keren.

De reden waarom de jeep getroffen werd is niet heel duidelijk : de ene referentie spreekt over een landmijn (Teller mijn); militaire verslagen spreken over het treffen door een bazooka vanuit Chaumont.

" Wary of German bazookas in this wooded country, tanks and cavalry jeeps moved cautiously over the frozen ground toward Chaumont, the next sizable village. Thus far the column had been subject only to small arms fire, although a couple of jeeps had been lost to German bazookas. But when the cavalry and light tanks neared Chaumont antitank guns knocked out one of the tanks and the advance guard withdrew to the main body, deployed on a ridge south of the village. Daylight was near. CCB had covered only about a quarter of a mile during the night, but because Chaumont appeared to be guarded by German guns on the flanking hills a formal, time-consuming, co-ordinated attack seemed necessary " (ref. 15, pag. 526).

Heel toevallig werd mijn aandacht getrokken door diezelfde boom toen ik het tijdschrift “After The Battle” doornam, eind december 2004. In dit tijdschrift stond een foto van deze Beuk deze keer gefotografeerd door de heer Pierre Eicher uit het GH Luxemburg, dertig jaar na de feiten, dus in 1974.

Foto door Pierre Eicher, 1974
Bron : "After the Battle", 15 november 1974, pag. 11.

In 1974 was deze Beuk al goed gegroeid maar de bomen rechts ervan waren door de tijd heen verdwenen. Het kronkelend baantje, nog steeds in aarde, lag er in 1974 nog tamelijk intact bij.

Het zien van deze foto uit 1974 inspireerde me om deze Beuk én de plaats van 1944 terug te vinden. Dit was geen gemakkelijke taak ! Het enige dat me kon helpen was de uitleg onder de originele foto van 1944 die vermeldde dat de foto wellicht genomen was ter hoogte van Chaumont (“A knocked-out jeep on the dirt road to Chaumont is passed by a half-track of the 4th Armoured Division on its way to relieve Bastogne – IWM”). Deze Beuk vinden, dertig jaar na de meest recente foto van 1974 was geen evidente opdracht – één boom zoeken en vinden in een streek die misschien totaal veranderd was…

In mijn zoekwerk speelde het Internet een belangrijke rol. Via Google kwam ik terecht op een interview door Capt. L. B. Clark, 37th Tk. Bn. CP, Chaumont, Belgium van 5 Jan 1945. Daarin stond te lezen waar en wanneer Gen. Patton met drie 'speerpunten' vanuit Neufchateau, Habay, en Vaux-les-Rosières doorstootte om Bastogne te bevrijden (ref. 1). Een tweede artikel 'The Path to Bloody Bastogne' geeft meer informatie over de gevechten in de streek van Chaumont zelf (ref. 10).

Capt. L. B. Clark, 37th Tk. Bn. CP, Chaumont, Belgium van 5 Jan 1945 - interview (ref. 1)

On the 21st of December, we moved again to a position a few hundred yards southwest of Arlon and covered three roadblocks consisting of trees prepared for demolition by Corps and Communication Zone engineers. The lack of definite information of the situation of the German offensive had made the troops in this area very jittery. These troops had already blown up several bridges and were preparing to blow several others until stopped by various officers in the Battalion who were on forward reconnaissance.
...
The following day, Christmas Eve, the attack was pushed on against a stubborn defense, and Bigonville fell. Mopping-up went on into the night. Over 400 prisoners were taken and 100 enemy dead were counted. In the divisional picture the situation could not be called bright. Combat Command "B" on the left flank had received a worsting in a counter attack at Chaumont; Combat Command "A" had obtained its bridgehead at Martelange but was progressing slowly against road block's, abatti and stubborn resistance; Combat Command Reserve had just taken Bigonville after forty-eight hours continuous assault in a bitter fight.
(voor het volledige interview, zie onderaan dit artikel en ref. 1).

'The Path to Bloody Bastogne' (ref. 10)

The drive to encircled Bastogne began in a feathery snowfall at 0600, Dec. 22. Fourth Armored tanks and half-tracks that had raced from French Lorraine to Arlon, Belgium, moved out in darkness.

III Corps was the first Third Army Corps to tear into the German flank from the south. In the van of the Corps was the 4th Armored Division, on its right the 26th Infantry and 80th Infantry Divisions.

The clatter of their tracks muffled in the deepening snow, Combat Commands A and B drove north astride the road from Arlon to Bastogne. Brig. Gen. Holmes E. Dager's CC B pushed 10 miles to Burnon by midnight. On the right, CC A, commanded by Brig. Gen. Herbert Earnest, whipped four miles to Martelange.

CC A jumped off from Heinstert, CC B from Habay-la-Vieille. These little villages are difficult to find on a map, but the 4th will remember them and others — all the towns, hills and woods on the road to Bastogne.

Somewhere ahead on that road the enemy waited in snow and fog that cloaked his onrushing panzers. Next day he was found. Skies cleared, frost hardened the ground. Conditions were tailor-made for tanks and planes. Seven fighter-bomber groups, 11 medium-bomber groups and one division of 8th Air Force and elements of the Royal Air Force took to the air in support of the Third Army.

Thunderbolts hurled bombs scant yards ahead of Shermans, then returned at antenna level with machine guns crackling. Enemy resistance was thickening. Road blocks, craters, blown bridges barred the way.

In an all-out effort, the 4th's Reserve Command under Col. Wendell Blanchard, Lowell, Mass., entered the fight on the east flank of CC A. That afternoon, Reserve Command's 37th Tank and 53rd Armd. Inf. Bns. attack Bigonville. In a battle raging until late next day, the Luxembourg village was taken.

Paratroopers of one German division held the village and surrounding woods. Armored infantrymen dug them out with bayonets as tankers wrecked and burned buildings. Three hundred and fifty parachutists were killed, 300 taken prisoner. A Sherman tank, two 40mm anti-aircraft guns, four 81mm mortars, small arms and ammunition, all U.S. equipment used by Nazis, were destroyed.

The 8th Tank Bn., commanded by Lt. Col. Albin F. Irzyk, Salem, Mass., and the 10th Armd. Inf. Bn., under Maj. Harold Cohen, Spartanburg, S.C., smashed into Chaumont Dec. 23. The 35th Tank and 51st Armd. Inf. Bns. fought along the Martelange highway toward Bastogne. The 35th, commanded by Lt. Col. Delk Oden, Hugo, Okla., and the 51st, led by Lt. Col. Dan C. Alanis, Ennis, Tex., took Warnach.

Fourth Armored slugged toe-to-toe against tank-supported troops next day. Despite heavy casualties, the enemy clung tenaciously. The hillside village of Chaumont, which was to change hands three times before the rubble heaps were taken, was counter-attacked by strong German tank and infantry forces.

More infantry was needed to pry Nazi machine gunners and bazooka teams from the timbered hills and thick-walled villages, so the 1st and 2nd Bns., 318th Regt., 80th Inf. Div., were brought from Luxembourg Dec. 24 to support CC A and CC B. The 9th Armd. Div.'s CC A was attached to the 4th and moved up on the west.

At 0200 Christmas Day, Reserve Command pulled a quick shift. It marched 30 miles from Bigonville to the division's west flank. By 0700, Reserve Command was at Bercheaux, ready to launch a surprise attack.

P-47s filled the Christmas sky with bombs and bullets. Reserve Command took Vaux-les-Rosières, Petite Rosières, Nives and Remoiville. CC B retook Chaumont and drove north of Grandru. Hallange fell to CC A. The 53rd crowded artillery barrages into Remoiville, flushed out houses with flame-throwers. Fifty Germans were killed, 42 wounded, 427 taken prisoner.

Deze weg, komende van Nives, werd gevolgd door de 8th Tank Batallion, geleid door Lt. Col. Albin F. Irzyk en de 10th Armored Infantry Batallion, onder Maj. Harold Cohen, richting Remichampagne en Clochimont - alleen waren de meteo omstandigheden toen nog veel erger ...
This road, coming from Nives, was taken by the 8th Tank Batallion, commanded by Lt. Col. Albin F. Irzyk and the 10th Armored Infantry Batallion, under Maj. Harold Cohen, towards Remichampagne and Clochimont - the weather conditions were even worse in 1944

Google bracht me toevallig ook op een interessante site van de heer Pieter Jutte uit Nederland (ref. 6), die uitvoerig de "Slag van de Ardennen" in kaart heeft gebracht. Ik stuurde een e-mail naar deze persoon met de vraag of deze Beuk mogelijks nog bestond. Zijn antwoord volgde nog dezelfde avond, en was positief. Er zou moeten gezocht worden in de directe omgeving van Chaumont op één van de dichtste invalswegen.

Finaal vond ik de "beroemde Beuk" op 22 maart 2005. Het heel merkwaardige is dat het landschap tegenover 1944 en 1974 nog niet veranderd is. Het kronkelend baantje is nu met tarmac bekleed … en Chaumont ligt er thans heel rustig en sereen bij .... Bij hevige sneeuwval is het baantje, dat Chaumont verbindt met Burnon (ten Z), wel afgesloten. In de voorbije winter lag er soms tot 1 meter sneeuw... Op 15 april 2005 's morgens, kon ik de boom fotograferen, met de zon links, dus in het oosten (zie ' Bedenkingen ' onderaan dit artikel).

De streek rond Chaumont was in december 1944 niet alleen voor militairen een ware hel, maar ook de burgerbevolking heeft enorm veel afgezien. In zijn boek "Wreed als IJs" schrijft Dr. Peter Schrijvers (ref 5):

Combat Command B (CCB) maakte veel betere vorderingen langs de secundaire wegen ten westen van de hoofdweg van Arlon naar Bastogne. Zij was op 22 december vroeg vanuit Habay-la-Neuve vertrokken en stond de volgende dag bij zonsopgang op het punt om Chaumont in te nemen, een dorp op slechts tien kilometer van Bastogne. Een regiment van de 5. Fallschirmjägerdivision was op 21 december 's nachts in Chaumont neergestreken toen het dorp al barstensvol vluchtelingen uit Bastogne en Marvie zat. De Duitsers waren slaapkamers binnengevallen, hadden stro geroofd en begonnen overal in kamers vuurtjes te stoken. "Het zijn echte bandieten", schreef Maria Lozet, "allemaal jongens tussen de 17 en 20." " Wij gaan de Amerikanen naar Amerika terugjagen" vertelden ze de dorpelingen zelfvoldaan. Dat zouden ze niet helemaal voor elkaar krijgen, maar met behulp van zo'n 15 zware tankjagers en gemotoriseerde kanonnen zouden de geüniformeerde jongens de Amerikanen drie dagen lang hevig weerstand bieden.

De slag bleek vernietigend voor Chaumont. Op zaterdag 23 december bestookten de Amerikanen het dorp met granaten en bommen voor ze infanterie en tanks naar voren schoven. Toch werden de GI's bij het vallen van de avond weer teruggeworpen. Vlammen schoten omhoog vanuit de huizen van families Dessoy, David, Horman, Lozet, Paquay, en Charneux. Ook de school stond in lichtelaaie. Félicien Rosières en zijn vrouw waren dood, net als Marie Horman. Jacques Vermer was helemaal uit Verviers gekomen op zoek naar eten op het platteland; het Duitse tegenoffensief had hem verrast waardoor hij in Chaumont vast was komen te zitten. Een granaat trof hem achter een stalmuur en dat kostte ook hem zijn leven.

De strijd was die zondag zo hevig dat de meer dan dertig vluchtelingen in de kelder van de familie Materne eendrachtig en plechtig beloofden een kapel voor de Heilige Maagd op te richten en vromer te leven als hun levens maar gespaard bleven (volgens Mme J. Lozet werd deze kapel inderdaad na de oorlog gebouwd - zie foto hieronder - de kapel staat aan de achterzijde van een schuur te Grandru en is te zien vanop een kleine opklimmende landweg te vertrekken aan het kerkje - op de foto ziet u het kruis rechts onder : het is o.a. gemaakt van obussen ).

Op Kerstdag rond het middaguur trof een nieuwe Amerikaanse barrage Chaumont en kondigde een nieuwe Amerikaanse aanval aan.

De kelder van de Maternes schudde door de explosies; muren scheurden en ramen raakten ontzet. Een Duitse aalmoezenier en een hospik baden samen met de vluchtelingen. Bij het vallen van de avond hadden de Amerikanen Chaumont eindelijk in bezit genomen. De GI's waren uitgeput, haveloos en bebaard. Ze sloegen alle Duitse wapens die ze vonden kapot. Daarna brachten ze spek en koffie en vroegen de dorpelingen een warme maaltijd voor hen te bereiden. De volgende dag arriveerde een Amerikaanse ambulance om een aantal burgerslachtoffers op te pikken. Vijf van hen zouden in de weken erna overlijden. Eén van hen was Alfred Materne, de burgemeester van Bastogne. Hij had gemeend dat het veiliger was om zijn heil te zoeken bij familie in een dorpje dat op de kaart bijna niet te vinden was.... (ref 5)

Huidige stille getuigen van een hevige strijd ...
Silent current witnesses of a very fierce battle, 62 years ago

Boerderij / Ferme / Farm Materne, oktober 2006

Huis met projectielinslagen te Hollange als gevolg van de hevige gevechten van het Combat Command A tegen de Duitse bezetter

Vernield huis in een dal nabij Remoiville waar Combat Command Reserve op Kerstdag 1944 langs trok op weg naar Remichampagne, Cobréville en Assenois om uiteindelijk Bastogne te bereiken

Sporen van schade, te Menufontaine, langs de weg naar Burnon waar de plaatselijke brug over de Sûre door de Duitse troepen was opgeblazen

Ontdekking van het Heden - Natuurbeleving op zijn best
Discovery of Today - Nature and Wildlife

2004 / 2005. Zestig jaar later kan Chaumont genieten van rust en vrede. Het landelijk karakter dat aanwezig was in 1944, is zo goed als onveranderd gebleven.

Vlakbij Chaumont ligt het piepkleine dorpje Grandru. Het heeft meer weg van een gehucht (in Chaumont en Grandru samen wonen slechts 80 mensen!). Op 24 december 2004 werd er een aangenaam klein hotel geopend, uitgebaat door de heer en mevrouw Van der Hoeven, uit de Regio Schelde-Leie, nl. Zingem. De architectuur en de zeer ecologische uitrusting (bvb. op gebied van verwarming) passen goed in dit ongeschonden landschap. Het hotel ligt ook op nauwelijks 900 meter van de bewuste Beuk waarover dit artikel handelt.

Hotel Grandru te Grandru, op 500 meter van Chaumont
(site : http://www.grandru.be/ )

Men eet er lekker, het ontbijt is heel uitgebreid; de kamers zijn goed 'uitgerust' en de 'verpletterende' stilte maakt dat de bezoekers ook goed 'uitgerust' zijn. De ontvangst is heel vriendelijk en warm. Het is een ideaal uitvalsoord geworden om er maximaal te genieten van de grenzeloze landschappen, van de uitgestrekte bossen, van kleine beekjes met fris, helder water. Men kan gerust een lunchpakket aanvragen. Een ideaal gebied dus om de natuur te ontdekken, om te wandelen, fietsen enz. In de winter kan men er genieten van rustgevende, besneeuwde landschappen waar o.a. vossen goed afsteken in hun biotoop. Roofvogels als Buizerds zijn alomtegenwoordig, en in de trek vliegen Zwarte Ooievaars, Kraanvogels, Rode en Zwarte wouwen regelmatig over.

In het bos aan de achterkant van het hotel ziet men Boomkruipers, Gaaien, (broedende) Kramsvogels, Zanglijsters, Goudhaantjes, hoort men de Bosuil, de roffelende spechten. Ook Buizerd, Zwarte mees, Zwarte roodstaart, vossen en herten. In de omgeving Geelgors, Grasmus, Graspieper, Matkopje, Visarend, Wielewaal, Vink, Groenvink, Putter, Goudvink, Kruisbek, Sijsje, en Beflijster.

Andere Historische Plaatsen in de onmiddellijke Omgeving
van Chaumont en Grandru
Other Historic Places in the near Vicinity of Chaumont and Grandru

Dit ' Overwinningsmonument ' staat op het kruispuntje nabij Clochimont / Hompré en het leidt naar Assenois, Grandru, Hompré, en Sibret.
Dit was de plaats waar Lt. Col. Abrams (4th Armored Division) aarzelde om te beslissen of hij nu Sibret zou aanvallen, zoals aanvankelijk gepland, ofwel zou doordringen naar Assenois om te pogen de perimeter rond Bastogne te doorbreken. Echter, het zien van de vele US vliegtuigen, die naar Bastogne vlogen voor het droppen van eten, munitie en geneesmiddelen (o.a. penicilline geproduceerd door Pfizer) ten behoeve van de 101st Airborne Division, nam al zijn twijfels weg en hij besliste om meteen door te dringen naar Assenois (26 december 1944) (ref. 11 en 15, pag. 554) - het baantje op de foto is de kleine weg naar Assenois - Bastogne ligt achter de horizon. Dit monument (Monument de la Victoire) werd door de gemeente Hompré opgericht in 1921 op een terrein van 3,50 aren dat gekocht was van Mevr. Veuve Verlaine te Clochimont voor een prijs van 87,50 frank (ref. 12)

" The 53d Armored Infantry Battalion, weak to begin with, now was short 230 men. The two battalion commanders, Abrams and Jaques, stood by the road discussing the next move and watching what looked like hundreds of cargo planes flying overhead en route to drop supplies to the 101st when Abrams suggested that they try a dash through Assenois straight into Bastogne. It was true that Sibret was next on the CCR itinerary, but it was known to be strongly held and Bastogne was the 4th Armored Division objective. Jaques agreed " (ref. 15, pag. 554).

Bunker ("Pillbox") waar op de avond van 26 december 1944 om 16:50u. 1st Lt. Charles Boggess met zijn Sherman tank drie beslissende schoten op richtte. De inslagen zijn nog steeds te zien. Deze pillbox bevindt zich aan de rechter zijde van de kleine weg tussen Assenois en Bastogne. Daar legde Combat Command R contact met mannen van de ingesloten 326th Airborne Engineer Batallion en 101ste Luchtlandingsdivisie.

" The "relief column" heading out of Assenois for the Bastogne perimeter now consisted of the three Sherman tanks commanded by Lieutenant Boggess, the one half-track which had blundered into the tank column, and two more Shermans bringing up the rear. Boggess moved fast, liberally spraying the tree line beside the highway with machine gun fire. But a 300-yard gap developed between the first three vehicles and the last three, giving the enemy just time to throw a few Teller mines out on the road before the half-track appeared. The half-track rolled over the first mine and exploded. Captain Dwight then ran his tow tanks onto the shoulder, the crews removed the mines, and the tanks rushed on to catch up with Boggess. At 16:50 (the time is indelibly recorded in the 4th Armored Division record) Boggess saw some engineers in friendly uniform preparing to assault a pillbox near the highway. These were men from the 326th Airborne Engineer Battalion - contact with the Bastogne garrison had been made. Twenty minutes later Colonel Abrams (subsequently awarded the DSC for the action at Assenois) shook hands with General McAuliffe, who had come to the outpost line to welcome the relieving force" (ref 15. pag. 555).

Foto US Army
Op deze foto ziet men een kleine landweg van links onder naar het centrum van de foto - dit is de landweg die Clochimont (niet in beeld maar verder naar links onder) verbindt met Assenois. Op de foto zijn twee groene punten toegevoegd; dit zijn de plaatsen waar op 27 december 1944, rond de middag, foto's genomen werden van het konvooi van ambulances (zie onmiddellijk hieronder). Het rode punt, rechts van de landweg is de vermoedelijke plaats waar de beroemde foto genomen werd waarop men GIs ziet te voet trekken richting Bastogne. In de rechter bovenhoek van de foto is een rode cirkel toegevoegd; dit is de plaats waar een inslag (rook) van een mortier te zien is op de foto van die GIs (zie hieronder).

Op 27 december 1944, reden minstens veertig ambulances langs de vrijgemaakte corridor richting Bastogne. Deze corridor die op sommige plaatsen amper 200 meter breed was, diende nog fel verdedigd te worden. Rond de middag van de 27ste december keerden deze ambulances via de smalle doorbraak ('corridor') uit Bastogne terug, volgeladen met ernstige gewonden, richting Neufchateau en Arlon. Hieronder volgen twee originele foto's van dit evenement en twee foto's genomen in februari en maart 2006 van hetzelfde gebied.

Foto genomen ter hoogte van het rechter groene puntje
Deze GIs verdedigen de smalle doorbraak, terwijl Sherman tanks het konvooi beschermen - in de verte ligt het dorpje Assenois
Picture taken between Clochimont and Assenois, showing the 'corridor' where on December 27th around noon, dozens of ambulances evacuated wounded soldiers and civilians out of Bastogne

Februari 2006 - Aan de rechterzijde ziet men nog steeds dezelfde tallud, 61 jaar later !

Maart 2006 - Aan de rechterzijde ziet men nog steeds dezelfde tallud, 61 jaar later !

Foto genomen ter hoogte van het linker groene puntje
Dodges van het Amerikaans 3de Leger vervoeren de gewonden vanuit Bastogne richting Clochimont, Remichampagne en Neufchateau
In de verte ligt het dorpje Assenois
Dodges of the American IIIrd Army evacuating wounded GIs out of Bastogne on December 27th 1944 towards Neufchateau

Februari 2006 - Let op de vorm van de weg en het landschap rechts van de weg, en de bossen op de achtergrond

Maart 2006 - Let op de vorm van de weg en het landschap rechts van de weg, en de bossen op de achtergrond

Het was ook rechts van deze landweg, van Clochimont naar Assenois, dat de foto hieronder genomen werd wellicht rond 26 / 27 december 1944.

foto ontvangen via David Graham, USA
Foto genomen ter hoogte van het rode puntje, rechts van de landweg
In de verte ziet men de rookpluim van een ingevallen mortier
Deze foto is ook gebruikt geweest op de kaft van het boek van Peter Elstob over de "Slag in de Ardennen"

de Infanteristen liepen op de heuvelrug rechts van de landweg
De mortier van de foto hierboven moet gevallen zijn net links van de bossen bovenaan deze foto

Amerikaanse gesneuvelden op 27 december 1944 te Chaumont - (referenties 4, 8, en 12).
Deze tweede foto (ref. 12), genomen vanuit het zuiden, toont het kleine Chaumont op de achtergrond, en de fatale beuk rechts met één van de 3 gesneuvelde Amerikanen

Voor on-line informatie over Generaal George S Patton,
zie de formidabele site van de heer Pieter Jutte op de volgende link
http://www.strijdbewijs.nl/patton/patton.htm

December 1944. In een wanhoopspoging om de geallieerde opmars te stuiten en de nazi's de Tweede Wereldoorlog alsnog te doen winnen, lanceert generaal Gerdt Von Rundstedt het ongemeen felle Ardennenoffensief. Tegenover zich vindt hij echter de charismatische Amerikaanse generaal George Patton, die koppig weerstand biedt en het Ardennenoffensief beslecht in het voordeel van de geallieerden.
Generaal Patton had zijn strepen al verdiend in de Eerste Wereldoorlog. Hij had er de tank geïntroduceerd op het slagveld. Maar het zijn vooral zijn rechtlijnigheid en durf tijdens de Slag om de Ardennen die hem een blijvende plaats hebben bezorgd in de geschiedenis.
Dit is het eerste oorspronkelijk Nederlandstalige boek over Patton en het Ardennenoffensief. Historica Ingrid Baraitre verdiepte zich in het leven van deze intrigerende generaal. Ze bestudeerde alle bronnen, sprak met vele tientallen getuigen, vrienden en familieleden, en reconstrueerde minutieus de rol die Patton speelde in de Ardennen. Het boek is rijkelijk geïllustreerd, onder meer met foto's uit het persoonlijke archief van de familie Patton.

Beukenbossen behoren tot de mooiste bossen en wellicht is de beuk de mooiste boom van het bos. In tuinen bij kastelen en buitenplaatsen is de Beuk een geliefde boom. Het moest de beschouwer vooral ontzag inboezemen en de grootsheid van de heer des huizes benadrukken. Van de gewone Beuk zijn er groen- en roodbladige variëteiten. Ook zijn er met fraai ingesneden, varenachtig blad. Op begraafplaatsen en in boerentuinen is de treurbeuk nogal vaak te zien.

De plant is eenhuizig; er zijn dus mannelijke en vrouwelijke bloemen aan dezelfde boom. De bestuiving vindt plaats door de wind. De vrucht is een noot. De nootjes worden omsloten door de verhoutte kelk. In elke kelk zitten 2 nootjes. Als de nootjes rijp zijn opent de kelk en vallen de beukennootjes op de grond. De beukennootjes worden o.a. verspreid door eekhoorns, die ze als wintervoorraad gebruiken.

Beuken worden niet echt oud, 200 à 300 jaar wordt als maximum aangegeven. Als de Beuk voor het hout gebruikt wordt, moet deze echter veel jonger gekapt worden, omdat anders door verkleuring en aantasting door schimmels het hout onbruikbaar is.

Deze woudreus kan niet tegen grote droogte en moet zich bij een hevige storm gedeisd houden, daar zijn wortels niet diep in de grond steken.

Weetjes: *Belangrijke kerkbouwers imiteerden de imposante paalbomen met hun gladde schors in de grootste kathedralen. Geen wonder dat de mensen de plechtstatige indruk van beukendreven in steen wilde vereeuwigen. *De knoppen van de Beuk groeien alleen in de zomer. Velen denken dat die in de winter ook groeien. Ze bevriezen niet omdat de botten met schubben op elkaar ingepantserd zitten. *Over de schors kan ik u vertellen dat deze zich overdag door de warmte uitzet en 's nachts weer krimpt. Daardoor komen er barsten, de beuk is daar heel gevoelig voor. Dat is dan ook de reden waarom ze de beukenschors witkalken, als ze de onderste takken weggesnoeid hebben. Zelfs als de Beuk alleen zou staan, heeft hij nog altijd takken tot op de grond om zich te beschermen. Zo'n Beuk noemen ze dan een lichtbeuk.
Gezondheid: De dieren in het bos vinden de beukennootjes mateloos lekker. Maar ook mensen willen wel eens een beukenknabbel. Maar eet nooit meer dan 20 beukennootjes zeker als je gevoelig van aard bent. Je zou wel eens hoofdpijn kunnen krijgen.

Volledig interview van Capt. L. B. Clark, 37th Tk. Bn. CP, Chaumont, Belgium van 5 Jan 1945 (ref. 1) (Full Interview of Capt. L. B. Clark)
Full Interview of Capt. L.B. Clark

The plan for the 22nd of December was for Combat Command "A" to attack north on the Arlon-Bastogne highway on-Combat Command "B"s right with Combat Command Reserve following Combat Command "A". Early in the morning the column halted to bridge an enormous crater blown in the road which had been reported by us the day before. In the afternoon the 51st Armored Infantry attacked Martelange. Major Parker and Captain Franks went in to the center of town with the point. The enemy force in the town was small but progress was halted as the bridge over the Sure river had been previously blown. The battalion displaced to the vicinity of Shadeck to be available for reinforcing fire to the 66th in Combat Command "A".
In order to protect Combat Command "A"s right flank, Combat Command Reserve was ordered to attack and seize Bigonville, which was expected to be lightly held. The 94th displaced to Perle, Luxembourg the morning of the 23rd to support this attack. The 177th Field Artillery Battalion (155 howitzers) was to reinforce our fire. Bigonville was a natural fortress situated on a hill which dominated the surrounding country and protected by steep slopes on all sides except for a narrow wooded saddle on the south. Due to the difficulties of moving tanks on icy hills, the attack was launched late in the day by Combat Command Reserve with two companies of the 37th Tank Battalion and two companies of the 53rd Armored Infantry under cover of preparatory fire's of the 94th and 177th.
The attack bogged down as the tanks ran into a mine field which disabled several tank's including that of our observer, Lt. Guild. This was our last tank but fortunately no crew members were hurt and the tank was repairable. Contrary to expectations, Bigonville was heavily defended with what was estimated to be a battalion of the 5th Parachute Division dug-in in the woods and on the slope's of the hill and supported by some armor, including one Sherman tank and two assaiult 'guns which were knocked out 'by the 37th. The enemy mortars were extremely heavy. Captain Temple, while acting as liaison officer and observing the battle, was wounded by their fire. That night the fight continued, the 94th firing supporting and interdictory missions on Bigonville and Arsdorf where troublesome enemy artillery was thought to be located. Under cover of darkness Mr. Wathen and his tank recovery crew dragged Lt. Guild's tank to the safety of a patch of woods where they repaired it the next day.

The following day, Christmas Eve, the attack was pushed on against a stubborn defense, and Bigonville fell. Mopping-up went on into the night. Over 400 prisoners were taken and 100 enemy dead were counted. In the divisional picture the situation could not be called bright. Combat Command "B" on the left flank had received a worsting in a counter attack at Chaumont; Combat Command "A" had obtained its bridgehead at Martelange but was progressing slowly against road block's, abatti and stubborn resistance; Combat Command Reserve had just taken Bigonville after forty-eight hours continuous assault in a bitter fight. (ref. 1)

Lt.Gen. George S Patton, Jr.
Buried on 23 December 1945 in the American Military Cemetery at Hamm, Luxembourg
Flowers offered by l'Association Union Jeep Vexin, France, 17 decembre 2005
Président Mr. Robert Dunesme

"L'Hêtre de Chaumont"
Un Témoin Silencieux de La Bataille des Ardennes - 2004

Page dédiée aux Hommes de la 4th Armored Division
et à la Population des petits Villages des Ardennes
qui ont tellement souffert pendant l'Hiver de 1944

"Si cet Arbre pouvait parler"

Ceci est une histoire, même émotionelle, d'un vieux hêtre, qui a vu le jour au long d'une petite route près d'un tout petit village dans les Ardennes, sud de Bastogne. Il y a 60 ans, cet arbre est devenu un témoin silencieux d'un événement très triste ...

Si cet arbre avait pu plier ses branches, alors il l'aurait fait avec un respect profond.
Sympathisant avec tous ces hommes, dont beaucoup ne sont plus jamais retournés vivants devant cet arbre.

Le petit village s'appelle Chaumont et est situé à 11 km au sud de Bastogne. Seulement les tout petits villages tels que Grandru, Clochimont, et Assenois le sépare de la ville fort connue, surtout fin 2004 lors du 60ieme anniversaire de la Bataille des Ardennes, qui commenca le 16 décembre 1944 à 05:30 heures.

Pendant les journées très sombres et froides de décembre 1944, une bataille atroce se déroulait dans les environs de Chaumont aux alentours de Noël, entre la 4th Armored Division (III Corps de la 3rd US Army commandée par le Lt Gen George S Patton, Jr.) et la 5. Fallsschirmjägerdivision (85. Korps de la 7. Armee), the 26. Volksgrenadierdivision (Gen. Kokott) et la Panzer Lehrdivision (5. Armee). Cette bataille était cruciale pour casser le saillant of Bastogne afin de libérer cette ville. Bastogne fut encerclée par des troupes allemandes et les troupes des armées américaines, 18,000 hommes furent appelés à se rendre. On se rappelle la fameuse expression au sujet des Allemands du Brig. Gen. McAuliffe : "Nuts".

Le III corps était composé de la 4th Armored Division (sous le Gen. Maj. H Gaffey), la 26th Infantry Division (sous le Gen. Maj. W.S. Paul) et la 80th Infantry Division (sous le Gen. Maj. H. MacBride). La 4th Armored Division était constituée de 3 Combat Commands, CC A, CC B et la CC R (R for ' Reserve '). C'était finalement la Combat Command Reserve qui cassait la défense des troupes allemandes, sud de Bastogne; en effet, c'était le 1st Lt. Charles Boggess qui contacta, à Assenois le 26 décembre 1944 à 16:50 heures, les hommes de la 326th Airborne Engineer Batallion et la 101st Airborne Division, étant encerclés à Bastogne (ref. 15, p. 555).

En 1975, j'ai vu pour la toute première fois une photo, prise en 1944, qui montrait une jeep américaine touchée par un bazooka allemand, juste devant un arbre, un hêtre, au bord d'une petite route de campagne dans les environs de Chaumont - on voit également des chars américains qui passent la jeep, en route pour libérer Bastogne.

Il y a un an, en décembre 2004, j'ai vu par hasard, la photo du même arbre mais prise 30 ans plus tard, donc en 1974. Cette photo de 1974 m'a motivé à entamer des recherches pour retrouver cet arbre 60 ans après la fin de la Bataille des Ardennes.

Un support très utile dans la recherche était l'utilisation de l'Internet. Finalement, j'ai pu retrouver cet arbre le 22 Mars 2005.

Mme J. Lozet, qui a vécu à Chaumont pendant l'hiver de 1944, m'a été d'une aide précieuse pour obtenir beaucoup d'informations de l'époque. Etant jeune petite fille, elle a du subir avec ses parents les atrocités de la guerre. Sa maman avait tenu un journal sur ce qui se déroulait pendant les jours d'hiver de 1944. En Avril cette année ci, j'ai eu la chance de pouvoir rencontrer Mme. Lozet qui m'a emprunté plusieurs livres sur les batailles dans sa région. Cet article est aussi documenté par des rapports américains originaux de la période 1944 - 1945.

Aujourd'hui, la région de Chaumont / Grandru a retrouvé le calme et sa beauté naturelle où les visiteurs peuvent bénéficier au maximum de la nature. En été / automne, on y voit beaucoup de buses, ou des milans royaux. En hiver, on y trouve facilement les renards qui cherchent de la nourriture sur les champs enneigés.

Aujourd'hui, il est très difficile à se rendre compte que cette région fût un endroit où des batailles sérieuses se sont déroulées et où, notamment, la 4th Armored Division a pu briser l'encerclement de Bastogne, ayant connu de graves pertes.

"L'Hêtre de Chaumont"
Visite de l'Association Union Jeep Vexin, France, le 17 décembre 2005
Président Mr. Robert Dunesme

I was born in Oostende in September 1949. After my studies and military service (6 TTR Lüdenscheid), I started to work for the Pharmaceutical Company Pfizer in 1972. Through the years, I worked in several positions in Sales and Marketing Departments, and spent almost one year at our HQ in New York, NY (1986) after which I became Pharmaceutical Division Director (1986 - 1996). From 1997 to 2000, I worked as a Euroteam Leader in the European business context leading to lots of travelling to the USA and within Europe. In 2000, I returned to the Belgian commercial organization and currently I work as Managing Director at Pfizer Luxembourg sarl in the Grand Duchy of Luxembourg.

In order to compensate for a busy professional life, my wife and I invested more time, as of 1997, in the discovery of nature and most of our free time was and is spent in enjoying birdwatching in Belgium (the Polders, the Ardennes), in several European countries (Texel / NL, Scotland, La Brenne - Les Cévennes - Camargue - Somme area / F), in Africa (Egypt, The Gambia, Senegal, South-Africa), Canada, the USA, the Middle-East (Israel, the United Arab Emirates), as well as Malaysia and Japan.

Ivan and Rose Steenkiste and in the middle, Jean-François Hellio (famous nature photographer)
La Brenne, France - September 2003

I am also interested in modern history and military strategies, in particular related to World War II. Hence the underlying reason for this article on some aspects of the military battle that was fought in the Belgian Ardennes late 1944, which is better known as "The Battle of the Bulge". With this story about the happenings around the "Beech Tree of Chaumont", it was also my goal to illustrate and highlight the immense involvement of - and the incredible price paid by the Allied troops, mainly the US, and British Armies (and Canadians in the north of the country), in helping to restore piece and democracy in our country in 1944 / 45, all too much at immense and heavy personal costs. Though I was born 4 years after the end of WO II, and hence didn't have to suffer under the terror of war, I think current and future generations should know and realize that freedom, liberty and democracy are not taken for granted and that many thousands of young local and foreign people have given their lives so that later generations can enjoy freedom, liberty and a democratic lifestyle.

Finally, nature photography has become a big passion too and if you have a minute, a selection of pictures can be seen by clicking on the icon below: