Biografie

Theo Van de Vyver: beeldhouwer-schilder

De sleutel in het werk van de kunstenaar Theo Van de Vyver ligt in het leren "lezen" van de spanning tussen temperament en techniek, tussen emotie en ratio. Dit lezen van "een commentaar" van de kunstenaar op zowel de structuur van de werkelijkheid rondom als op zijn eigen persoonlijkheid. En om het helemaal complex te maken: de wereld rondom hem is zowel de maatschappelijke als de artistieke.

Dit commentariŽrend karakter is gemakkelijkst te ervaren in zijn recent schilderwerk. Hij schildert niet op doek, want op dit witte doek brengt hij eerst een drager aan: muziekpartituren, stripverhalen, documenten of Russische kranten. Voor de meeste toeschouwers zijn dit al "geheimtalen", opgebouwd volgens strenge regels en wetten. Zij vormen een eerste gevoels- en kennislaag. Letterlijk bovenop deze laag schrijft Van de Vyver zijn emotionele commentaar. Direct, eruptief, zeer lichamelijk. Sober van kleur, heftig van schriftuur. Hieraan voegt de vloeibare materie van de verf via dripping en spatten een laatste eigenzinnige commentaar. Schilderen als (hevige) discussie dus. Met de samenleving en nadrukkelijk met de schildertradities.

Het beeldhouwwerk biedt een gelijkaardige commentaar. De geheimtaal die hier als drager functioneert is de beeldende traditie van de niet-Europese culturen, de zogenaamde "primitieve beeldhouwkunst". De sterk emotionele persoonlijkheid van de kunstenaar vindt een perfect equivalent in de expressieve geladenheid van deze tradities. Centraal staat het hoofd: de ogen (open of als holte aanwezig/afwezig), de mond (vooral de mond en de huig als schreeuw !), de getormenteerde opbouw van schedel en spieren. Het lichaam is massief: de geheime, gesloten wereld van eros. Op deze kern boetseert Van de Vyver zijn decoratieve commentaar: hij versiert deze wereld van de eros met de ingehouden kleur van een steen, kleedt hem aan, interpreteert hem met symbolen als de slang en de mossel of met bv. een driehoek. Soms zijn versieringen rijkelijk als bij Afrikaanse rituele beelden. Soms wordt de kleur beperkt tot een bescheiden gepolijst vlak, denk aan de met kauri kralen versierde spiegeltjes op die Afrikaanse beelden.

Vergeet echter niet dat bij de niet-Europese culturen versieringen nooit louter decoratie zijn, maar dragers van betekenissen, van verborgen machten. Daarom groeien de beelden van Theo Van de Vyver altijd van binnen naar buiten: de innerlijke geladenheid veruitwendigt zich, geeft zichzelf al worstelend vorm tot zij klinkt als een krachtige kreet: de tastbare, zichtbare en zelfs bijna onhoorbare aanwezigheid van de hartstochtelijke levenskracht.

Theo Van de Vyver heeft in de loop der jaren, in confrontatie met de werkelijkheid en in het permanente discours met de hedendaagse kunstbeleving, zijn eigen taal gevonden. Of juister: gecreŽerd. Dat maakt hem in de ware zin van het woord tot een scheppend kunstenaar die zijn universum op artistiek overtuigende wijze gestalte geeft.