HAWAI'I 

                   
Eenzame wachters (foto Carine Nieman)  
 

 

                                

Inleiding
Verklaring van de Kanaka Maoli

Akaka wetsontwerp zaait verdeeldheid
Koninkrijk kondigt onafhankelijkheid aan - juli 2003

 

 

*Inleiding

Hawai’i roept bijna onmiddellijk beelden op van zon-overgoten stranden, palmbomen en hula-dansers. Ieder eiland werd in de tijd van de ontdekking door Cook als een onafhankelijk vorstendom reregeerd. Met de komst van de Europeanen veranderde er heel wat : vernieuwde politieke structuren, maar ook de economie veranderde enorm. Dit resulteerde in opgedrongen wetten zoals :
-De Machele wet : 1848, die inheemse Hawaiianen private eigendom opdrong.
-Het Reciprocity Verdrag – 1875 : dit verdrag met Amerika dwong Hawaii ertoe geen enkele haven te verhuren of privileges te schenken aan andere machten.
-De Bayonet grondwet : 1887 : die van de Koning een meer louter ceremonieel leider maakte en blank stemrecht liet toenemen.  
Koningin Liliokalani ontwikkelde een plan om de Bayonet grondwet teniet te doen. Voor de pro-Amerikaanse suikerbaronnen was dit het sein tot aktie. De annexatie club werd gevormd, en geruggesteund door de VS-marine namen zij bezit van het Hawaii-archipel op 15 januari 1893.   
Een sterke onafhankelijksheidsbeweging en rusteloosheid van de inheemse bevolking deed de VS, vertegenwoordigd in het Congres, en de President besluiten tot de Public Law 103-150 (the Apologize Bill). Een verontschuldiging voor de omverwerping van het Koninkrijk Hawai’i op 17 januari 1893. Het bevat daarin geen verontschuldiging voor de inlijving van Hawai’i (1898) en de geweldpleging van de VS op de internationale wet van de zelfbeschikking (1959). 

Belgie kwam door het ‘Treaty of Amity, Commerce and Navigation between Belgium and the Hawaiian Islands’, getekend in Brussel in 1862, in relatie met Hawai’i. 
(De ratificatieoorkonden werden uitgewisseld te Londen op 12 maart 1864) Het verdrag is sinds 7 juli 1898 niet meer geldig.

 

Verklaring van de Kanaka Maoli - 1992 

De inheemse regering van Hawai’i werd op 14 januari 1893 door een staatsgreep van blanke milities, de ‘Honolulu Rifles’ omvergeworpen. Die stonden onder leiding van een voorlopige regering samengesteld uit blanke handelaars. Op 16 januari 1893 kwam er op vraag van de ‘voorlopige regering’ van Dole een detachement VS-mariniers aan land en op 1 februari 1893 werd de Amerikaanse vlag gehesen boven het regeringsgebouw.   
Sedertien leven de Kanaka Maoli (inheemse Hawai’ianen) onder VS-bezetting. In 1898 werd Hawai’i door de VS officieel geannexeerd als trustgebied en in 1959 slaagde de VS erin om Hawai’i te laten schrappen van de VN-lijst van niet-zelfbestuurde gebieden die in aanmerking komen voor dekolonisering. Zoals zo vaak was ook hier de belangrijkste drijfveer voor de koloniale bezetting het economisch belang. Reeds in 1875 waren 25 van de 32 suikerrietplantages op Hawai’i  in handen van VS-staatsburgers.  
Ondertussen werd Hawai’i ontwikkeld tot het belangrijkste toeristische centrum dat het vandaag nog is en kreeg het een zeer belangrijke militaire rol toebedeeld in de VS-politiek naar Azie toe.  
De regering voerde een assimilatiepolitiek en liet massale kolonisering toe. Waar de bevolking van 90.000 inwoners in 1887 nog bestond uit 40.000 Kanaka Maoli, 20.000 blanken en 30.000 Aziatische immigranten, ziet de situatie er nu als volgt uit : op een bevolking van 1 miljoen inwoners zijn er 200.000 van inheemse afstamming, waarvan amper 8.000 Piha Kanaka, Kanaka Maoli die de eigen Polynesische taal nog spreken.   
Lange tijd is de inheemse beweging op Hawai’i zeer sterk verdeeld geweest, ook al omwille van de verschillende eilanden die ieder hun lokale organisaties hebben . In oktober 1989 werd er een coalitie opgericht waarin 14 Kanaka Maoli -organisaties zitten. Over haar doelstellingen laat deze coalitie geen twijfel bestaan : “Onze coalitie erkent dat de uiteindelijke verantwoordelijkheid voor onze acties berust bij onze mensen. Als mensen die sinds onheuglijke tijden deze eilanden midden in de oceaan bewonen, verklaren wij onze soevereiniteit zoals ze verstaan wordt in onze tradities en in de wetten van de natuur en het internationaal recht en herbekrachtigingen onze speciale rechten in ons eigen land. Als we onze soevereiniteit terug uitroepen, herdenken we dat onze kupuna (voorouders) zonder betwisting controle uitoefenden over de hele Pae’aina Kanaka Maoli (archipel van Hawai’i) en dat de internationale gemeenschap in de 18de en 19de eeuw deze controle ten minste tot in 1893 erkende”.   
“Wij verklaren dat onze Kanaka Maoli-natie een funktionerende entiteit is, gescheiden en verschillend van de illegale staat en van de federale regeringen van de bezettingsmacht van de VS; wij beschouwen het Office of Hawai’i Affairs (OHA) als niets meer en niets minder dan een agentschap van de ‘illegale bezettingsmacht’. We zijn nu klaar om te onderhandelen op een basis van regering tot regering met alle andere soevereine naties, inclusief de VS”.   
“We zijn er ons van bewust dat onze soevereiniteit slechts zal erkend worden als het duidelijk is dat onze mensen vastbesloten zijn om hun eigen beslissingen te nemen en er anderen van weerhouden te veronderstellen dat ze over ons lot moeten beslissen. Overeenkomstig, bij het toepassen van onze inherente soevereiniteit, moeten we op politiek vlak : -onze gebieden bezetten en bezit nemen van de grondstoffen die rechtvaardig en historisch van ons zijn en deze gebruiken bij het revitaliseren van onze cultuur en het voorzien in ons levensonderhoud;
-ons verzetten tegen maatregelen, zoals wetgeving, voorgesteld door ambtenaren van de illegale VS- en staatsbezettingsmacht, niet door ons voorgesteld en zonder onze inbreng, die onze inherente soevereiniteit schenden; -ons verzetten tegen de overname en vernietiging van onze wouden, onze landbouwgrond, onze visgrond, onze kustgebieden, onze natuurlijke grondstoffen en onze archeologische sites: de schending van de vulkaan Pele, van Kaho’olawe, van de Makuavallei, van Heiau Kukuio Kane en van de beenderen van onze kupuna (voorouders).
Terzelfdertijd moeten we juridisch de erkenning van ons recht op dekolonisatie onder VN-artikel 73 trachten te bekomen en ons recht, eveneens onder de VN, als een inheems volk om onze landbasis en grondstoffen te behouden, evenals onze geestelijke cultuur en ons biologisch bestaan.   
De Kanaka Maoli werd zeer veel grond afhandig gemaakt voor militaire doeleinden en toeristische projecten. Als gevolg daarvan leven vele Kanaka Maoli als daklozen op de stranden omdat ze geen eigen grond hebben waarop ze in hun  levensonderhoud kunnen voorzien. 
   

 

AKAKA wetsontwerp zaait verdeeldheid. 

Het Akaka wetsontwerp, is sinds zijn intrede in het VS congres niet meer uit de Hawaiiaanse pers geweest. Na de uitspraak van het hooggerechtshof in de zaak Rice tegen Cayetano (2000), werd dit wetsontwerp er met een nooit geziene haast binnengeloosd.  De zaak Rice tegen Cayetano aangespannen omdat alleen inheemsen konden stemmen in de verkiezingen voor het bestuur van het Office of Hawai'i (OHA).  
Rice’s argument was dat er geen stammen bestaan in Hawaii, en dit enkel dus gebeurt op basis van ras , en in strijd is met het 14de en 15de amendement van de Noord-Amerikaanse grondwet. Het OHA heeft zo’n 160 pro-inheemse programma’s lopen, betaalt met belastingsgeld, die nu bedreigd worden door de uitspraak.  
Zo werd  al een nieuwe zaak ingediend tegen het OHA en het Departement of Hawaiian Lands door Earl Arakaki, om de zelfde reden  Gespiegeld aan de bestaande federale indiaanse wet op het vasteland, was het de bedoeling van het wetsontwerp om de inheemse rechten en programma’s te beschermen en een inheemse entiteit te vestigen.  
Door de vele transformaties die het te verwerken kreeg wordt het nauwlettend gevolgd door zowel inheemse activisten, Hawaiiaanse nationalisten, prominente inheemse woordvoerders en tegenstanders van een inheemse  voorkeursberhandeling.  
Met één van de meest fundamentele vragen of het nu de zelfbeschikking bevorderd of verder afbreekt, lijkt het meer op een zet om de federale regerings interesten te vrijwaren op Hawaii en de onafhankelijkheidsbeweging te stoppen.  

 

Koninkrijk Hawai’I kondigt onafhankelijkheid aan

Op 24 juni 2003 bezorgde het koninkrijk Hawai'i zijn onafhankelijkheidsverklaring aan de Amerikaanse president Bush. Deze verklaring werd opgesteld door koning Edmund Kelii Silva jr - een rechtstreekse afstammeling van Koning Kamehameha de Grote - en ondertekend door eerste minister en regent Samuel Keolomauloa Kaluna jr. en het Hawai'aanse Huis van Edelen. Ze verklaart het Koninkrijk als in ere hersteld met de intentie van het land terug te kopen en te leiden als een onafhankelijke constitutionele monarchie. De verklaring roept de VN op om de machtsoverdracht en alles wat erbij komt kijken te begeleiden volgens de regels van het internationaal recht.
Het State Department van de VS heeft gesprekken geregeld met Koning Silva en met eerste minister Kaluna. Ook de VN reageerde positief. Vele Hawai'anen steunen deze onafhankelijkheidsverklaring in de hoop dat de VS het zelfbeschikkingsrecht in deze zaak zal erkennen na meer dan een eeuw van onwettige bezetting.

Het Koninkrijk Hawai'i
Nou Ke Akua Ke Aupuni O'Hawai'i
Verklaring van de afscheuring van de Verenigde Staten van Amerika
Verklaring van onafhankelijkheid
Kana'ka ele'u,Imua!

De Kanaka Maolis, de moedige en eerbare inheemse bewoners van Hawai'i, hebben nooit de rechtsbevoegdheid van de VS over hun leven, grondgebieden, zeeen, gebruiken en voortbestaan erkend. Vele Kanaka Maolis zijn bezweken in de strijd om zich te bevrijden van de wreedheid en het onrecht van de Amerikaanse regering, die geen enkel respect heeft voor de inheemse volken van Hawai'i, maar alleen de rijkdom van het land en de zeeen en Hawai'i's militair potentieel ziet. Vele Kanaka Maolis zijn lastig gevallen, verkracht, gevangen genomen en/of gedood ter bevordering van het Amerikaans imperialisme. En toch hebben we dit overleefd.
Zoals vele volken van Oceanie met wie wij een gemeenschappelijke erfgoed delen, voelen wij op basis van de vele bestaande bewijzen als onbetwistbaar aan, dat de onwettige omverwerping van het koninkrijk Hawai'i en de gedwongen dienstbaarheid van de Kanaka Maolis een vaststaand feit is.
Historische documenten, vooral biografieen en stamboomonderzoek, bevestigen de algemene consensus over Hawai'i's onafhankelijkheid. Traditie, geschiedenis, letterkundige analyses en, boven alles, de bid- en zoektocht naar de waarheid tonen aan dat het Koninkrijk Hawai'i door de Verenigde Staten vernietigd werd.
De cultuur van de VS is vijandig ten aanzien van onze voorouderlijke tradities en gewoonten. Gedurende meer dan 2000 jaar bepaalden wij onze levensstijl onder de wetten van het koninkrijk en de onschendbaarheid van ons grondgebied, maar de Verenigde Staten legden ons hun wil op door middel van fraude, diefstal, bedrog, samenzwering en met militaire macht
Wij, inheemse volken van Hawai'i, verwerpen uitdrukkelijk onze annexatie door de Verenigde Staten, en verklaren hierbij de afscheuring.
Wij doen dit bij volle verstand, in goed geweten en met wilskracht.
Wij zijn bereid onze wereldse bezittingen en onze levens te geven voor het herstel van het Koninkrijk Hawai'i.
Dit zeggen wij allen!
Moge de wil van God de Almachtige geschieden.
Aei'a KeAkua Mano Lo'a Kauo'ha ha'na, ho'oko.

 

Link :
Hawaiian Society of Law and Politics (HSLP) :
http://www2.hawaii.edu/~hslp/index.html
Hawaiian Indepence Weblog : http://hawaiiankingdom.info/

 

 

 


index