Vul volgend woorden in: gelijkvormigheid / vrije klinker / hoorbaar / analogie / etymologie / gedekte klinker / fonetisch:

Het basisprincipe is zeer eenvoudig:

Een woord wordt gespeld met de klanken, die [?] zijn in de standaarduitspraak van het woord.

Anders gezegd :"Je schrijft het, zoals je het hoort te zeggen of zoals je het zegt". ([?])

Deze grondregel wordt aangevuld met drie extra principes die een soort beperking bevatten:

eenzelfde woord, stam, voor- of achtervoegsel wordt zoveel mogelijk op dezelfde wijze geschreven ([?])
Je schrijft 'goed' (niet 'goet') omdat het 'goede' is, 'actie' vanwege 'actief' en 'werkzaam' (niet 'werksaam') vanwege 'gehoorzaam'.

woorden die op overeenkomstige wijze zijn gevormd worden op overeenkomstige wijze geschreven ([?])
Omdat het 'hoogte' en 'lengte' is, schrijf je ook 'grootte'; omdat het 'hij heeft' en 'hij zingt' is, schrijf je ook 'hij vindt'

Op de vorige twee regels over vormovereenkomst bestaan drie uitzonderingen:

* een v en een z die je op grond van vormovereenkomst aan het eind van een lettergreep moet schrijven, worden vervangen door f en s.
Je schrijft dus 'leeftijd' (ondanks 'leven') en 'verhuisde' (ondanks 'verhuizen').

* een medeklinker aan het eind van een woord wordt niet verdubbeld.
Je schrijft dus 'hij schiet' (en niet 'hij schiett') en Fries meisje (en niet 'Friess meisje').

* bij woorden op -s vervalt de s van de achtervoegsels -s(e) en -st(e).
Het wordt dus 'Friese' en 'friste'.

bij de keuze tussen twee schrijfmogelijkheden beslist de vroegere vorm van het woord ([?])
Vroeger verschilden een aantal woorden in uitspraak en dus ook in spelling. Ondanks het vervallen van de uitspraakverschillen blijven de spellingverschillen bestaan.
Je schrijft dus 'rauwkost' (versus 'rouwstoet'), 'ambt', 'thans' en 'medisch'.

Deze vier principes worden aangevuld met twee praktische regels:

1 Een enkele medeklinker tussen twee klinkers, waarvan de eerste een [?] (a, e, i, o of u) is, wordt verdubbeld (verdubbeling bij gedekte klinker)
Kop wordt daarom 'koppen' en 'pit' wordt 'pitten'.

2 Een [?] (aa, ee, oo en uu) worden in open lettergrepen met een enkel teken geschreven (enkel teken in open lettergreep)
Je schrijft dus 'lettergrepen', 'taken' en 'duren'.