Kleinfruit
1. Grond
Kleinfruit kan op elke grond op voorwaarde dat :
- de ontwatering goed is (vooral framboos is gevoelig)
- de structuur van de grond goed is
- het vochthoudend vermogen van de grond goed is
Het is goed voor het planten organisch materiaal in de grond in te werken.
Vb.: stalmest, champignonmest of compost aan 1 ton/are.
Verwijder wel voor planten doorlevende wortelonkruiden als kweek (pemen), distels, veenwortels, brandnetel, e.a.
2. Bemesting
Organische mest : zie ook hoger
Tijdens de teelt kan ieder jaar een dosis organische meststof worden gegeven (dosis zie verpakking meststof).
In de winter mag stalmest aan de plantvoet worden gebracht.
Scheikundige mest : dient als aanvulling op de organische mest.
vb.: In maart/april 5 à 8 kg/are 12-10-18 + 2 à 3 kg kieseriet (Mg)
Na de vruchtzetting nog 3 à 4 kg/are 12-10-18
Zuur te graad best is pH (KC1) 5,5 à 6
Indien hoger zuurwerkende meststoffen toedienen
Indien lager kalkhoudende
3. Rode en witte aalbes
Vermeerdering door struikdeling of winterstek (febr.).
Planten bij voorkeur najaar, desnoods voorjaar.
Plantsysteem :
haag, afstand 200x75 cm, liefst drietakkers.
Snoei :
na de winter (maart) : halflang tot lang
sterk verjongen, de 1-jarige twijgen geven de beste bessen.
Zomersnoei :
voor het rijpen der bessen de zijscheuten innijpen tot op ca. 5 bladeren
Rassen:
- Jonkheer van Tets: vroeg en goed ras
- Rosetta: grote bessen aan lange trossen, zuur
- Rovada: goed met sterk aroma
4. Zwarte bes (paters of cassis)
Vermeerdering zie rode bes.
Planten bij voorkeur struikvorm
Goed snoeien tot 7 à 8 sterke 1-jarige twijgen per struik.
Rassen :
- Tenah
- Tsema
- Phoenix
- Black Reward
- Baldwin
5. Kruisbes
Per knop komen in het voorjaar 1 à 2 bessen met elk een afzonderlijk steeltje.
Vermeerdering :
winterstek (okt.-nov.) of enten voor stammen
Planten :
haagsysteem zie rode bes, spandraden om de 25 à 30 cm.
Snoei :
zorg voor goede en sterke 1-jarige twijgen, dus sterk uitdunnen en goed verjongen.
Ziekten :
witziekte = Amerikaanse kruisbessenmeeldauw spuit vanaf erwtgrootte der vruchten met een goed witziektemiddel vb. Baycor.
Rassen
- geel : Early Sulphur, Goudbal
- groen : Whitesmith = goede smaak
- rood : Whinham's Industry, Achilles
6. Framboos
Vermeerdering :
grondscheuten afnemen van moederplanten (najaar) nemen van wortelstekken
Planten :
in najaar haagsysteem aanleggen op 200 x 50 cm, na planten de scheuten insnoeien tot op 0,5 m, later zal de rij wel volgroeien met wortelscheuten. 1ste steundraad op 80 cm, 2de op 160 - 170 cm. Zomerframboos (rijp juli)
Snoei :
na de oogst alle afgedragen takken tot op de grond verwijde ren. Dun de overige twijgen uit tot 8 takken/lopende meter en bind ze aan. Kuis de grond op, verwijder het teveel aan grond-scheuten. Snoei de twijgen 10 cm boven de hoogste draad af.
Rassen :
- Malling Promise: goed ei: vroeg
- Malling Delight: grote maar tere vruchten Glen Clova
- Spica (andere = Rode Radboud, Jochems Roem, Schöneman)
Herfstframboos (rijp najaar, plant ze beschut)
Snoei :
Na de winter alles wegsnoeien, de nieuwe scheuten uitdunnen tot 10-12 scheuten/lopende meter en aanbinden.
Ze groeien trager dan zomerframbozen, dus dichter planten op 175 x 30 cm.
Rassen :
- Zeva Herbsternte
- Heritage
7. Braam
Vermeerdering best via afleggers.
Planten :
haagsysteem 2,5 x 1,5 m, na planten insnoeien op 30 cm. 3 geplastificeerde ijzerdraden (nr.12). Plant na de winter i.v.m. vorstgevaar.
Snoei :
na de winter de afgedragen takken wegsnoeien en de jonge (groenere) twijgen aanbinden in waaiervorm (8 st/m).
De zijtakken insnoeien tot op 2 ogen (20 cm) en de toppen insnoeien 5 cm boven de hoogste draad.
Rassen :
- gedoornd Himalaya, vroeg en goede smaak
- ongedoornd Black Satin, grote zure en tere bessen
Thornless Evergreen, iets mindere smaak
Thornfree, goede smaak en aroma
8. Overig kleinfruit
Blauwe bes (Vaccinium corymbosum)
zuurminnend (pH 4,5), planten op 2,5 x 1,5 m, rijp juli-aug.
- Loganbes
struik als bij bramen, vruchten als langwerpige frambozen
- Taybes
ca. idem als loganbes, maar donkerdere en betere vruchten
- Boysenbes
= braamstruik met ± zwarte frambozen
- Jostabes
= zwarte bes x kruisbes
Plant = ongestekelde kruisbes
= resistent tegen witziekte
Vrucht = zwart, groter dan zwarte bes en kleiner dan kruisbes.
- Kiwi
Planten op een beschutte plaats, korte snoei na de winter
- Mini-kiwi
Met eetbare vruchten als duive-eieren
- Vijgen
Planten op een beschutte plaats
- Druiven
Planten op een beschutte plaats
Goed ras, bestand tegen witziekte = Boskoops Glorie
9. Besluit
Kleinfruit =
- arbeidsintensief
- niet lang bewaarbaar
- geliefd door de vogels
- rijp in het verlof
- Uit eigen tuin = vers - goede smaak - vrij van spuitresten = dus gezond, veel vitamines
Belangrijke punten :
- goede grondbewerking en bemesting
- kies goede rassen
- snoei liever teveel dan te weinig
- hou er de groei in
- laat voldoende licht toe op en in de plant
Uw voorzitter
Godfried