Een gazon is een veldje van dicht opeen staande afzonderlijke grasplantjes. Gras wordt wetenschappelijk gerangschikt als een eenzaadlobbige, net zoals prei of lelie. Een kenmerk van eenzaadlobbigen is dat elk nieuw blad groeit vanuit de basis van de plant en niet vanuit de top. Vandaar dat je gazon zo goed bestand is tegen maaien (het voortdurend aftoppen van de grasplantjes). Wordt het grasplantje te kort gemaaid, vlakbij de groeipunt, dan ondervindt het wel hinder.

Grassen hebben daarnaast de belangrijke eigenschap te kunnen uitstoelen. De knoppen die zich onderaan de plant bevinden, lopen uit net onder of boven het bodemoppervlak. Het uitstoelen wordt bevorderd door het maaien van de plant. Gras groeit behalve in de hoogte dus ook in de breedte zodat er een dichte grasmat ontstaat.

Er bestaat niet één soort gras. In iedere grasmat komen meerdere soorten voor. Ze vullen mekaar aan, iedere soort met zijn specifieke eigenschappen. In perioden van droogte of extreme koude, op plekken die veel belopen worden of vaker gemaaid, in de schaduw van een muur of op een lagere vochtige zone van het gazon… telkens zullen één of meer soorten de overhand nemen terwijl de andere stand-by blijven. Het is dan ook logisch dat het graszaad dat je koopt, bestaat uit een mengsel van meerdere soorten. Veel voorkomende grassoorten zijn roodzwenkgras, gewoon struisgras, veldbeemdgras en Engels raaigras.

Zoals alle planten heeft ook gras voedsel nodig. Gras wortelt oppervlakkig, de grootste wortelmassa bevindt zich in de bovenste 10cm van de bodem. Voor een fris en groen gazon komt het er niet op aan het gras in de tuin zo snel mogelijk te laten groeien, wel om het gezond te houden. Een goede, luchtige bodem vol humus en bodemleven is hierin van cruciaal belang. Tuinbodems met veel humus drogen niet snel uit en laten het overtollige water snel in de bodem indringen.

De voedselvoorraad van de bodem en de beschikbaarheid ervan voor de planten is afhankelijk van het bodemtype. Zand houdt weinig voedsel vast, leem en kleibodems zijn daar beter in. Veel hangt opnieuw af van het humusgehalte in de bodem. Humus houdt voedingsstoffen vast om het dan volgens de behoefte van de plant weer vrij te geven.

Daalt de voedselreserve in de bodem en wordt ze niet opnieuw aangevuld dan zal het gras minder groen kleuren, groeikracht verliezen en stilaan het onderspit delven in de concurrentie met andere planten in het gazon. Sommige grassoorten (vooral de snelgroeiende) zijn hieraan erg gevoelig, andere minder.

Gras groeit het hele jaar door en heeft dus ook het hele jaar voedsel nodig. In de winter is dat verwaarloosbaar weinig, in het voorjaar en de zomer een stuk meer.

De behoefte aan voedsel is erg afhankelijk van de temperatuur. Vooral in het voorjaar kunnen een paar zonnige dagen je de indruk geven dat de grasgroei onstuitbaar in gang is geschoten en een flinke dosis meststof nodig heeft. Wanneer dan enkele dagen later de temperatuur weer sterk daalt, stopt de grasgroei en spoelen de aangebrachte meststoffen met de regen uit. Gebruik daarom best traagwerkende en bij voorkeur organische meststoffen voor je gazon.

Het toedienen van compost zorgt zowel voor het instandhouden van de humuslaag als voor traag vrijkomende voedingsstoffen. Als jaarlijkse onderhoudsdosis wordt compost best in het najaar toegediend. Eventueel wordt het gazon te voren eerst nog eens geprikt of verlucht. Fijne compost, eventueel gemengd met zand, wordt daarna in kleine hoopjes op het gazon gelegd. Met een hark kan je vervolgens de compost over het gazon uitspreiden.
Enkele regenbuien verder zie je de compost nog amper. Na de winter zal de compost, mee door het bodemleven en de wormen, volledig in de grond zijn ingedrongen.