home  
THEMA'S
 
 

 

 

 

VOLWASSENEN MET EEN HANDICAP


De arke: leefgemeenschap voor mensen met een mentale handicap

Interview


"Samen met het feest groeit ook de verbondenheid, en dan merken we hoe wonderlijk groot de inbreng van onze gasten in de groeiende leefgemeenschap wel is."

Herman en Mieke Buys-De Kinder vangen momenteel drie vrouwen op met een mentale handicap. Tegen het einde van het jaar komen daar nog eens twee gasten bij. Het gezin wordt begeleid door Onderweg maar beschouwt zich niet als een klassiek pleeggezin. Hun initiatief, dat ze De Arke hebben gedoopt, moet op termijn uitgroeien tot een echte leefgemeenschap.

De betrokkenheid van Herman en Mieke bij mentaal gehandicapte volwassenen heeft een lange geschiedenis. Als vrijwillgers van Caritas Gemeenschapsdienst waren beiden betrokken bij de gehandicaptenzorg. Later leerden ze de Ark van Jean Vanier kennen, een wereldwijde beweging met gemeenschappen waarin begeleiders in 'foyers' met mentaal gehandicapten samenleven. "Wat ons daarin aantrok," zegt Herman, "is de warme betrokkenheid: begeleiders wonen met gehandicapten samen in hetzelfde huis en zijn daardoor dag en nacht beschikbaar. Verder kan integratie niet gaan."

Volwaardige ontplooiing

"We hebben veel respect voor de bestaande residentiële voorzieningen, maar je kunt niet ontkennen dat de gehandicapten daar worden samengebracht en geïsoleerd: proportioneel tref je er veel meer gehandicapten aan dan in de maatschappij als geheel. Met De Arke streven we naar een leefgemeenschap waarin veel mensen, onder wie ook mensen met een handicap, in een familiale sfeer met elkaar samenleven en bouwen aan een gemeenschappelijk levensproject."

De Arke put veel uit de specifieke aanpak van voorzieningen die vanuit een antroposofisch mensbeeld werken. "Wij gaan er van uit dat de wezenskern van mentaal gehandicapte mensen onaangetast is. Ze moeten net als iedereen de kans krijgen om zichzelf als persoon volledig te realiseren. Hun mogelijkheden om zich te uiten zijn beperkt, maar ze zijn er wel. Wij willen hen helpen om die te ontplooien."

Herman en Mieke kunnen rekenen op een stuurgroep, die samen met hen het initiatief schraagt. Enkele vrijwilligers helpen bij de opvang en organiseren sport en ontspanning. Deskundige medewerkers komen regelmatig langs om de gasten te leren schilderen of musiceren. "Overdag trekken ze naar een beschutte werkplaats of een dagcentrum," zegt Mieke. "Dat is een ankerpunt voor hen, een vaste gewoonte waarin ze zich thuisvoelen. Wel is het zo dat het mechanisch-repetitieve van dat werk haaks staat op wat wij zinvol en gezond vinden. Daarom willen we proberen om op termijn aangepast werk voor hen te creëren, binnen De Arke zelf."

Feesten in verbondenheid

Herman en Mieke hebben vier kinderen. Hoe staan die tegenover het initiatief? "Het duurt altijd wel een tijdje voor ze zich bij een nieuwe gast thuisvoelen," zegt Mieke. "Sommigen aanvaarden ze snel, bij anderen verloopt het wat trager. We willen wel voorkomen dat ons project hun onplooiing schaadt. Bij de beslissing om een gast al dan niet op te nemen, houden we daar natuurlijk rekening mee. Hun ontwikkeling mag er niet onder lijden. Als ze van school komen, moeten ze hun verhaal kunnen doen. Dat was vroeger wel eens een probleem: rond dezelfde tijd komen onze gasten thuis, en die willen ook aandacht en een luisterend oor. Omdat je nu eenmaal geneigd bent om je naar de zwakste te richten, bleven onze kinderen wel eens op hun honger. Daarom hebben we besloten dat één van ons beiden samen met de kinderen eet. Maar op zondag zitten we allemaal samen rond een feestelijk gedekte tafel."

In de levensvisie van De Arke is het feest overigens heel belangrijk: het leven van alledag wordt beschouwd als voorbereiding op jaarfeesten en andere feesten. "Recent nog vierden we het Sint-Jansfeest," zegt Mieke. "Het is prachtig om te zien hoe iedereen naar zoiets toeleeft. We maken samen eten klaar, studeren toneeltjes in, maken kleren en versieringen. Samen met het feest groeit ook de verbondenheid, en dan merken we hoe wonderlijk groot hun inbreng in de groeiende leefgemeenschap eigenlijk wel is. We proberen zo open en onbevangen met onze gasten om te gaan dat we vaak niet eens meer merken dat ze een handicap hebben. Soms staan we zelf te kijken over wat ze allemaal kunnen."


REDACTIE: Jansen&Janssen

 

 

 
 
 
:: Getuigenissen

:: ABC van de pleegzorg

:: Kinderen over kinderen

:: Familieplaatsingen

:: 'De eerste keer'

:: Jongeren in hun adolescentie

:: Vaders

:: De toekomst van de pleegzorg

:: Volwassenen met een handicap

:: De terugkeer

:: Brede omgeving van het pleeggezin

 
:: Samenwerkingsverbanden

 
   
   
   
   
   
   
   
   
   
   
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

© 1997-2011 Onderweg Pleegzorg