home  kennismaking  museum  tijdschrift  actueel  vraagbaak

Marie José-straat 3
3630 Eisden-Maasmechelen.

Open:

van februari tot oktober: op zaterdag en zondag van 14 u tot 18u
van november tot januari: alleen op zondag van 14u tot 18u
op aanvraag via:

V.V.V Maasmechelen
Gemeentehuis - 3630 Maasmechelen
tel. en fax: (00 32) (0)89 - 769 616

v.z.w. Stichting Erfgoed Eisden e.a.
Paul Nicoulaan 24
3630 Eisden-Maasmechelen
tel. en fax: (00 32) (0)89 - 764 575

Het Museum van de Mijnwerkerswoning is opgenomen in het fietsroutenetwerk
Regionaal Landschap Kempen en Maasland
en is vlot bereikbaar:

... in de tuinwijk...

Het Museum van de Mijnwerkerswoning ligt in het hart van de oude tuinwijk rond de gewezen steenkoolmijn Limburg Maas. De tweewoonst werd gebouwd in 1925 en is een mooi voorbeeld van de Engelse 'garden city-architectuur'.
De tuinwijken rond de Limburgse mijnen, en zeker deze van Eisden, hadden een duidelijk doel: een landelijke sfeer scheppen, een gezonde omgeving bieden, waardoor de arbeiders niet in de verleiding van het syndicalisme zouden komen. De mijnbazen wilden kost wat kost Waalse toestanden met strijdvaardige kompels in sombere arbeiderswijken vermijden.
Heel het patrimonium moest rust en kalmte uitstralen: veel plantsoenen, hagen, lanen, een heus park, moestuinen... De huizen, meestal tweewoonsten, vormden het sluitstuk van dit concept.

Het Museum van de Mijnwerkerswoning wil illustreren hoe arbeiders in de dertiger jaren woonden.
Met steun van de Koning Boudewijnstichting , het Gemeentebestuur van Maasmechelen en de plaatselijke inwoners is het huis volledig heringericht. De typische meubels, eigentijds behang, specifieke verf- en schildertechnieken, een krakende radio, een originele stroomverdeler... niets is aan de aandacht ontsnapt. Het geeft de bezoeker een gevoel van herkenning en maakt toch de afstand in tijd en cultuur duidelijk.

... een lange historie...

"Maison pour ouvriers ou porions" zo luidt de onderdtitel van het oorspronkelijke plan voor deze tweewoonst die in 1925 op de hoek van de Marie-José en de Dopheidestraat gebouwd werd.
De dubbele woning is gebouwd in echte Maaslandse veldbrandbaksteen die gebakken werden in de steenbakkerijen van het 'Brikkeveldje' bij het Greven. De voorgevel is versierd met namaak-vakwerk.
Vanaf 1926 werd ze bewoond door mijnwerkersgezinnen. Later zou deze tweewoonst een aparte betekenis krijgen in de geschiedenis van de Cité. Als kapelanij vormde de linker helft vanaf 1934 o.m. het onderkomen voor kapelaan Maurice Vanschoenbeek die als stichter van het jongenspatronaat en van Patro Eisden een legende werd. Anderen herinneren zich de woning als noodklaslokalen en lokalen van het "Werk van het Kinderwelzijn". Vanaf 1945 werd het volledige gebouw gebruikt als kapelanij en parochiaal secretariaat.
Op 12 juni 1985 werd het volledige pand aangekocht door de Gemeente Maasmechelen. Het Gemeentebestuur, de Stichting Erfgoed Eisden, en de Koning Boudewijnstichting restaureerden het geheel tot het huidige Museum van de Mijnwerkerswoning.
Sedert de officiële opening, op 8 september 1995, bezochten reeds duizenden bezoekers de tweewoonst.

... op visite...

Als begin- of eindpunt van geleide wandelingen door de mijnwerkerscité vormt het Museum
het decor van het sociaal-historisch verhaal van de cité en haar bewoners.

Het drietalige, originele woonreglement dat naast de voordeur hing vormt een mooie illustratie
van de manier waarop de verhoudingen tussen de werkgever-huisbaas en de arbeider-bewoner verliepen.

De "gooi kamer" in de dertiger jaren...

De "woonkeuken" was de kern van het huis waar echt geleefd werd.
De kolenkachel was dikwijls de enige warmtebron in de hele woning.
De arbeiders genoten van maandelijkse gratis kolenbedelingen...

In de slaapkamers waren de bedden belegd met de klassieke strozakken. De wandversieringen
behoren tot de even klassieke als goedkope reprodukties van "heilige families" en andere
symbolische voorstellingen.

De voor- en achtertuin, heraangelegd volgens de voorschriften van
werkgever-huiseigenaar Limburg Maas.

... hoog bezoek...

Op 16 oktober 1922 bracht H.M. Koningin Elisabeth
een bezoek aan de Eisdense cité.
De "Koninginnelaan", het wit marmeren standbeeld en
de "Koninginneschacht" herinneren aan dit bezoek.

...zelf beleven...is...plezant leren...

Een bijzonder aanbod voor scholen: leerlingen laten leren door via belevingsvormen kennis op te nemen...
In een levensecht decor, met veel sfeer, vertellen en demonstreren oud-mijnwerkers  hun leven in de "goede" oude tijd...

basisonderwijs:

Thema 1: Wat is een steenkoolmijn...?
Aan de hand van een diaprojectie, gecommentarieerd door oud-mijnwerkers, volgen de leerlingen een mijnwerker vanaf het ogenblik dat hij het mijngebouw betreedt tot aan het einde van zijn dagtaak.
Na deze beelden zitten de oud-mijnwerkers klaar om de eerste vragen te beantwoorden. Er wordt gewerkt in groepjes van 4 tot 5 leerlingen.
Uiteraard maken zij ook kennis met de typische mijnwerkerswerktuigen.
Er is een werkmap voorzien voor een verdere klassikale verwerking.

Thema 2: De geschiedenis van de verlichting.
In de verduisterde woonkeuken, bij de gloed van de Leuvense stoof, luisteren naar boeiende Maaslandse sagen..
Nadien volgen ze, aan de hand van originele voorwerpen, de geschiedenis van de verlichting : van fakkel tot electronisch oog.
Tot slot: lezen en schrijven bij kaarslicht of bij het schijnsel van een petroleumlamp...
Er is een werkmap ter beschikking: achtergrondinformatie, toepassingen taal, rekenen, wereldoriëntatie, geschiedenis en natuurkunde.

Thema 3: Vroeger was het anders!
Een antwoord zoeken op de vraag: Was het vroeger beter...?
Hoe deden oma en opa dit...? Wonen zonder TV, radio of koelkast...
Hoe speelden de kinderen? Wat aten ze? Hoe sliepen ze...?
Een geleide tocht door de mijnwerkerswoning waarbij oud-bewoners vertellen over hun manier van leven en wonen.
Samen met de leerlingen gaan zij op zoek naar antwoorden op de vraag: was het in de goede oude tijd beter?
Samen ontdekken zij dat hun grootouders vindingrijk waren, dat veel moderne voorwerpen eigenlijk al heel oud kunnen zijn.
Deze tocht doorheen de woning wordt ieder jaar op een aangepaste manier ook voor leerlingen uit het Buitengewoon Onderwijs, voor visueel gehandicapten en voor kleuters ingericht.

Pakket op maat:
Dergelijke belevenissen kunnen ook in een ruimer pakket aangevraagd worden. Na een rondrit door de Tuinwijk, per fiets of autocar, kan de afsluiting plaatsvinden in de mijnwerkerswoning met een belevenisproject.

Deelname in de kosten: 1 Euro per leerling
Reservatie en info:    V.V.V. Maasmechelen: tel. en fax: 089 - 769 616
                                    v.z.w. Stichting Erfgoed Eisden e.a.: tel. en fax: 089 - 764 575
                                                                                           e-mail: annemieengels@pi.be 

hoger onderwijs:

recente geschiedenis - een tachtig jaar oude migrantengemeenschap - industrieel erfgoed 
 de Garden City-architectuur - confrontatie van religies

Voor het secundair en hoger onderwijs zijn er andere mogelijkheden.
De Stichting Erfgoed Eisden beschikt over ervaren gidsen inzake het industrieel erfgoed.Er zijn tal van mogelijkheden:
-De aparte vormen van bewoning in een mijnwerkerscité tegen de juiste sociale achtergronden plaatsen.
-Een tocht doorheen het verleden van de kolenindustrie kan gekoppeld worden aan de wandeling doorheen dit enig voorbeeld van de 19e eeuwse Britse Garden City-architectuur.
-Een bezoek aan de monumentale Sint Barbarakerk, gevolgd door een bezoek aan de Turkse moskee, biedt vele kansen voor een zakelijke confrontatie tussen twee religies. Het weerleggen van vooroordelen, het herkennen van de haast verdwenen symboliek in de kerk...
- De Mechelse heide, de oude mijnterrils, de Maas en de Maaswinkel zijn geliefde onderwerpen voor natuurwandelingen.

Naargelang de verplaatsingsmogelijkheden en de beschikbare tijd kunnen deze onderwerpen uitgediept worden. Er kunnen gesprekken met oud-mijnwerkers of bewoners van de cité georganiseerd worden.

Deelname in de kosten: volgens afspraak bij reservatie.
Reservatie en info:    V.V.V. Maasmechelen: tel. en fax: 089 - 769 616
                                    v.z.w. Stichting Erfgoed Eisden e.a.: tel. en fax: 089 - 764 575
                                                                                          e-mail: annemieengels@pi.be