Vanaf zijn vroege jeugd heeft Gerrit Komrij een dagboek bijgehouden. Hij noteerde naast de meest uiteenlopende observaties ook leesverslagen en reeksen citaten —zoals hij zelf in zijn voorwoord opmerkt: 'Je leven bestaat uit wat je hebt gelezen'
Je bent een middelmatige schrijver. Succesvol, misschien (je boeken worden verfilmd), maar middelmatig. Je hebt een schrijfstijl dat vrienden omschrijven als 'vlot leesbaar' en anderen als 'Schrijfstijl? Niets gevonden. Waarschijnlijk blijven plakken aan de drukpers'. Door dit werk te kopen kan je nu eens je eigen boeken doorspekken met iets anders dan platte beeldspraak voor pubers.
Dit boek riep in mij heelwat herinneringen op. "Ik ben een God in 't diepst van mijn gedachten". Totaal vergeten dat ik dit op school heb moeten leren. Of "Oote oote boe" (dat ik gelukkig niet heb moeten reciteren voor de klas). Je staat daar, als franstalig kind met dyslectische neigingen enige betekenis te persen uit een gedicht dat er geen heeft. Dan toch liever "Le bateau îvre".
Na een paar dagen zat het boek van Gerrit Komrij al vol ezelsoren. Interview: — "Bent u aantrekkelijk?" — "Als ik aantrekkelijk was, schreef ik niet". Mmmmm. Of was ik geen techniekerke bij Verfaillie. Nog beter: Tommy Hilfiger en Calvin Klein zijn oude mieën, maar hun namen houden je jong. Het moderne teletariaat. Een prijzenswaardig uiterlijk.
Het is een van de beste boeken die ik laatst gelezen heb. Het enige minpunt zijn alle notities van aangekochte boeken (het lijkt bijna een dagboek van Hans Warren). Schrijf ik misschien tussen de recensies door dat ik het boek "Acoustic Field Theory and Space Time Signal Processing" op amazon heb aangekocht, samen met een rukboekje van Cadinot?
Over de bergen
|
Over de Bergen is Gerrit Komrij's meesterlijke en sfeervolle roman over een man op zoek naar isolement, die zijn intrek neemt in een landhuis in een verlaten streek in het heuvelachtige noorden van Portugal.
Pedro zoekt de afzondering en de eenzaamheid op in het dorp van zijn voorouders, Sampio, in de meest geïsoleerde provincie van Portugal. Daar bezit hij een oud landhuis, dat hij volledig opknapt.
Wat een rustig verblijf in een pittoreske streek leek te zijn, zal uiteindelijk een nachtmerrie worden. Hoe dit allemaal gebeurt wordt met fijne penseeltrekjes getekend. Voorwaar een mooie streek met dienstige mensen, misschien niet niet echt ontwikkelde mensen, maar wel beleefd. Tot de waarheid aan het licht komt. Dan is er geen terugweg meer, want Pedro heeft zich volledig ingezet voor zijn dorpje.
Het leven in het dorpje wordt meticuleus verteld, maar andere zaken komen nauwelijks aan bod: wat is Pedro's beroep? Hoe komt hij aan al dat geld om zijn huis te restaureren? In het verhaal zijn deze zaken van ondergeschikt belang (en waarschijnlijk ben ik te technisch aangelegd...)
Gouden woorden
|
'Nergens ter wereld tref je per vierkante kilometer zoveel columnisten, debaters, cabaretiers en deskundigen aan als in Nederland. Iedereen doet voortdurend zijn zegje'
Ik heb een goede raad voor Gerrit: kom de Belgische toestanden bespreken. Waarschijnlijk hebben wij evenveel nutteloze politici, onkundige deskundigen en corrupte gezagsdragers als in Nederland, die evenveel foute beslissingen nemen, maar hier kraait er geen haan (in België leven er enkel kiekens). Toen Gerrit momperend door ons land trok werd zijn personage een media-fenomeen, een teken dat wij goede polemisten missen.
Terwijl Nederland al de paarse toestanden heeft afgezworen zitten wij nog met een dergelijke regering (maar voor hoe lang nog?). Wij hebben "BHV" (niet Bernard-Henri Levi, want die woont in Frankrijk, niet Bekende Homoseksuele Vlaeminck, want dat is passé, maar Brussel-Halle-Vilvoorde, een geografische driehoek waarin de voltallige regering in dreigt te verdwijnen), een koningshuis (maar geen mooie prinsen, de onze zijn lelijk, te dik en veel te oud), het kristendom en marokkanen, Wouter Bos heet hier Bert Anciaux, geen Albert Heijn maar Albert Frère en Albert Deux, geen flutjesbier maar interbrew (de grootste bierproducent van de wereld), Lernout & Hauspie (de grootste flop aller tijden), gemeentelijke politici, provinciale politici, vlaamse politici en uiteindelijk nationale politici; voldoende onderwerpen dus om een paar boeken vol te schrijven.
Gerrit breekt af (vooral als de voorstellen van CDA-politici komen), maar stelt niets in de plaats. Hij heeft een hekel aan Balkenstein en consoorten, en dat is te merken in nagenoeg alle bijdragen. Hij speelt op de man en niet op de bal.
Dit boek volgt het traditionele schema van de column: een korte uiteenzetting, de kritiek en een pointe, en dit alles op één blad. Als je naar België komt, zal het wel even slikken zijn: geen enkele politieker heeft een mooi kontje.
Spaans benauwd
Spaans benauwd? Waarom? Eindelijk verlost van het juk van de Dichter des Vaderlands", zou hij zich opnieuw vrij moeten voelen. Waarom dan? Misschien omdat hij zich nutteloos vindt? Omdat hij zich tot gewone dichter gedegradeerd voelt? Omdat zijn werk opnieuw gekeurd en gerecenseerd moet worden door Iberische of Bataafse inquisiteurs die er niets van afweten? Uit de tekst lijkt het dat hij geen illusies meer heeft (leest hij onze site?), liefde wordt vooral gekenmerkt door zijn fysische onaantrekkelijke kantjes en poëzie is ook maar niks. Hij wil van steen worden, zonder illusies opgaan in de dingen.
Het boek bestaat uit een strakke gietvorm: 4 reeksen van 6 gedichten, ieder van 3 kwatrijnen.
Het fabeldier dat Komrij heet
"On faut cultiver son jardin" (sic)
Het leven en de literaire produktie van Gerrit Komrij in één boek. "On faut le faire", zeggen Nederlanders dan, en ze kijken verbaasd rond want iedereen staat te lachen.
Het is een stichtend boek over 50 jaar literatuur in Nederland. Komrij was voornamelijk poëzieschrijver, maar verwierf bekendheid door zijn talrijke stukjes —van het woord essay hield hij niet— en recensies. Bij ons (in Vlaanderen dus) werd hij immens populair met zijn pseudoniem Patrick Demompere. Maar ook zijn poëzie verkoopt vlot (de bundel "alle gedichten tot gisteren" werd in twee dagen uitverkocht).
Het boek bevat tal van illustraties die het geheel extra aantrekkelijk maken.
Alle gedichten tot gisteren
De eerste uitgave van "Alle gedichten tot gisteren" werd in twee dagen uitverkocht, en de volgende edities deden het ook bijzonder goed. Deze laatste editie is uitgegeven door de Bezige Bij, na de overstap van Gerrit Komrij van de Arbeiderspers. Dit is de originele recensie.
Demonen
| Demonen is een reeks verhalen en beschouwingen over de meest uiteenlopende emoties waaronder de mens gebukt kan gaan. Veel herinneringen aan schrijvende collega's zal men tegenkomen al of niet tussen de regels.
Boek over alledaagse dingen: hoop, geloof, liefde, seks. Ook de typische pietluttigheid en bedilzucht van de standaard-nederlander komen aan bod. Totdat ik tot het besef kom dat ik ook een boom in mijn tuin heb. En twee buren. De eerste vroeg mij de boom af te zagen omdat het schaduw wierp op zijn (waarlijk zonder stedebouwkundige toelating gebouwde) achterkeuken. De tweede omdat omdat dode bladeren op zijn grasperk vielen, aldus de met veel mest en onkruidverdelgers gekoesterde groene monotonie van zijn biologisch gemanipuleerde grasplak verkrachtend. De ambtenaren van de stichting ter eradikatie van storend geachte bomen zijn nog maar pas langsgeweest. Van de brigadecommandant heb ik nog 27 dagen en 3 uur de tijd om mijn boompje te vellen.
Het boek zelf is moeilijk te klasseren. Het is een vreselijk saaie spionageroman. Het is de autobiografie van een uitermate timide schrijver. Het is een groots opgezette historisch roman zonder personages. Het is opnieuw een boek van Gerrit Komrij.
De klopgeest
Amsterdam, eind negentiende eeuw, tijd van het opkomend socialisme. Hector, een dandy in hart en nieren, weet vanuit de krochten van de stad het welvarende paradijs van de villawijk binnne te dringen als medium —een bemiddelaar tussen de wereld van de geesten en die van de levenden. Ook Georges, Hectors beste vriend heeft visioenen, zij het van een aardse variant. Hij is een vurig pleitbezorger van het socialisme, dat onder de arme bevolking van de binnenstad aan de man moet gebracht worden.
Dit boek geeft ons een beeld van Nederland, honderd jaar geleden. Veel verschil met nu is er niet, de rijke mensen leefden toen al in chique villa's aan de rand van de stad en de arme arbeiders leefden in kleine vochtige rijwoningen.
Vreemd pakhuis verspreide stukken
Bundeling nieuwe en lange tijd onvindbare essays. Komrij's kijk op de literatuur bezien door de ogen van een opmerkzame, verwonderde en hartstochtelijke liefhebber
Een boek over boeken, over mensen met het Ene Boek en mensen met de Vele Boeken, over stront en over Herman de Coninck.
| |
Luchtspiegelingen
Gedichten, voornamelijk elegisch
Hutten en paleizen
De mooiste gedichten
|
| Dichtbundel in vijf afdelingen waarin weemoed, verdriet, wanhoop, maar ook humor om de voorrang strijden.
| | Komrij is een dichter in hart en nieren. Zijn gedichten ademen altijd een weemoedige sfeer, vol besef van de dingen die voorbijgaan. Vaak ook drijft Komrij de spot met de wereld en haar bewoners, maar vooral met zichzelf. In de genadeloze humor komt het plezier tot uitdrukking waarmee Komrij zijn poëzie schrijft. |
| | | | |