|
"Het
niet-doordachte leven is het leven niet waard," zei Socrates. Zich goed
voelen is een natuurverschijnsel maar gelukkig zijn is een
creatie, een existentieel kunstwerk, een levenskunst, een passie. Het is de
vormgeving van het eigen leven, meer bepaald met het oog op een mooi en goed
leven.
In een tijd
dat aan de fundamentele overlevingsbehoeften voor de meeste mensen (althans
in de geïndustrialiseerde wereld) voldaan is en de meesten een zekere mate
van materieel comfort hebben bereikt, ontstaat bij velen het verlangen naar
“iets meer” dan wat door de consumptiesamenleving, de vermaak- en
ontspanningscultuur en de genotsindustrie wordt geboden. Je kan niet naar je
ziel luisteren in het gewoel van een shopping center of pretpark of met het
gedreun van een mp3-speler in de oren. Er ontstaat een verlangen naar een
geluk dat verder gaat dan het creëren van “aangename omstandigheden”, naar
een geluk met meer diepgang, naar de ervaring van een meer
blijvende interne gelukstoestand met gevoelens van een hogere
kwaliteit.
Er zijn
uiteraard vele filosofische, religieuze, spirituele en andere wegen naar
geluk. Geen enkele daarvan is in wezen “beter” dan de andere. Sommige zijn
alleen korter omdat ze minder omwegen maken. Het enige echte criterium is of
ze tot de wijsheid leiden die op haar beurt tot waarachtig geluk leidt. Waarachtig
geluk, ongeacht hoe men dit definieert, toont zich in ieder geval in
onverstoorbaar mededogen en vriendelijkheid. Wijsheid, mededogen en
vriendelijkheid zijn de handtekening van geluk. Onverstoorbaarheid is de
test…
De Strategie van het Geluk biedt een eigentijdse synthese
voor mensen van deze tijd die voortdurend bezig en actief zijn en niet de
tijd of de ruimte kunnen vinden om de schier eindeloze bespiegelingen en
bedenksels van de vele auteurs die over dit onderwerp nagedacht en geschreven
hebben, voor zichzelf te onderzoeken en te vergelijken. Het is een filosofische
en spirituele reisapotheek, een welzijnsatlas met elementen uit het
hedendaagse Westerse denken (wetenschap, psychologie, filosofie, kunst) en de
tijdloze
wijsheid uit andere culturen, waarbij ook humor en creativiteit een
zeer belangrijke rol spelen om de kleine en grote tragedies, komedies en
tragikomedies van het leven positiever en met meer lichtheid te benaderen.
De Strategie van het Geluk biedt geen absolute waarheden of
mirakelremedies maar bruikbare en praktische ideeën die duurzaam werken voor
eenieder die beperkende overtuigingen achter zich wil laten en gemotiveerd is
om ze voor zichzelf door te denken en het theoretische passieve “weten”, dat
zonder veel gevolg blijft, tot een echt, concreet actief “weten” te
maken, dat tot handelen leidt. Wie kan fietsen of boodschappen kan doen,
heeft voldoende bronnen van zelfvertrouwen in zich. Wie zichzelf en anderen
verhalen kan vertellen, is in staat zijn leven in handen te nemen, en wie
ontroerd kan worden door een kind, een bloem of een huisdier, kan een leven
met meer liefde en geluk gaan leiden. De enige obstakels waar men steeds weer
tegen aanloopt, zijn de aangeleerde en automatische (onbewuste) denkpatronen
en clichés (d.i. de dictatuur van het normale, van de gewoonte).
De uitgangspunten
zijn enkele eenvoudige basisveronderstellingen:
Wie je bent: Het geloof in een
onveranderlijke aard of karakter is een veel voorkomende beperkende
overtuiging. We moeten afstappen van dergelijke simplistische ideeën. Niemand
kent zichzelf in al zijn mogelijkheden. De mens is voortdurend in evolutie en
ontwikkeling. Je weet alleen welke mogelijkheden je tot dusver gerealiseerd
hebt en welke gewoonten en automatismen je tot dusver hebt aangenomen. Dat is
je zogenaamde aard of karakter. Maar dat is alleen wie je tot nu geweest
bent, niet wie je nog kunt zijn.
Eigenwaarde: Eén van de meest gehoorde
beperkende overtuigingen is: “Ik ben niet goed genoeg.” Méér heb je in feite
niet nodig: deze overtuiging volstaat om van je leven een puinhoop te maken. Elk
mens heeft nochtans een intrinsieke, onvervreemdbare eigenwaarde. Die
eigenwaarde is er en zal er altijd zijn, ook als je er niet meer in gelooft
of denkt ze te zijn kwijtgeraakt. Niets wat in het leven gebeurt of wat
anderen doen of zeggen, kan iets aan je eigenwaarde veranderen. Je
eigenwaarde hangt niet af van het oordeel of het gedrag van anderen. Zij kan niet verloren gaan of door anderen
afgenomen worden. Maar het is ook niet de taak van anderen ze in jouw plaats
op peil te houden…
Anderen: De reacties van anderen op
wat jij doet en zegt, zijn alleen maar de meningen en reacties van anderen.
Hun reacties, gedragingen en opmerkingen zijn van hen en zeggen heel weinig
over jou. Je bent niet verantwoordelijk voor de gevoelens of meningen van
anderen en je hoeft die ook niet te begrijpen. De anderen zijn net zo vrij om
te denken en te doen wat zij willen, als jij.
Verantwoordelijkheid voor
gedrag: Elk gedrag
is het gevolg van een gemaakte keuze. Achter elk gedrag moet een bepaalde
logica zitten, of we ons daar nu van bewust zijn of niet, anders zouden we
het niet doen. Het enige wat je moet “begrijpen” is dat elke keuze die je
ooit gemaakt hebt, altijd de beste keuze was die je op dat ogenblik kon maken
op grond van en binnen het kader van de kennis, de overtuigingen en de
verhalen die je op dat ogenblik had en van de mogelijkheden die je op dat
ogenblik kon zien. Er zijn geen problemen, fouten of mislukkingen, er zijn
alleen gevolgen van keuzen en kansen om iets te leren. Lessen die niet
geleerd worden, zullen gewoon terugkomen tot ze geleerd zijn.
Positieve intentie: Elk gedrag heeft een doel en
wordt gemotiveerd door een positieve intentie, of we ons daar nu bewust van
zijn of niet. Het maakt niet uit hoe je je gedrag later, met de wijsheid
achteraf, kunt beoordelen. Er was altijd een positieve intentie.
Motivering tot verandering: Elk mens zoekt naar geluk.
Zolang het leven redelijk werkt (d.i. zolang er niet te veel ongemak of pijn
is), zijn mensen zelden echt gemotiveerd om nieuwe ideeën te zoeken. Zodra er
voldoende pijn is, gaan mensen op zoek naar “oplossingen”, d.i. ideeën en
verhalen die aan de dingen betekenissen geven, waarmee ze weer een redelijke
mate van geluk kunnen vinden. De Dalaï Lama zegt: “Pijn is het leven dat tot
je spreekt, op een manier die het best je aandacht trekt”.
Mogelijkheid tot creatie: Je huidige en vroegere gedrag
bepaalt je verdere leven niet. We moeten afstappen van de eenvoudige lineaire
causale logica die alleen maar voor mechanische objecten geldt. De mens is
een complex dynamisch systeem en leven is op elk ogenblik een creatief
proces. Elk individu beschikt in zijn/haar eigen innerlijk over voldoende
kracht en mogelijkheden om zichzelf te veranderen in de persoon die hij of
zij wil zijn. Je kunt op elk moment kiezen hoe je je gedraagt, zonder dat je
moet analyseren of begrijpen waarom je vroeger was zoals je vroeger was. Je
kunt op elk moment je leven opnieuw creëren. De weg waarlangs je leven zich
in het verleden heeft afgespeeld, bepaalt niet de weg en de doelstellingen
die je in de toekomst kunt kiezen.
Geluk: Niemand buiten jezelf is
verantwoordelijk voor uw geluk. Niemand heeft tot taak voor jouw geluk te
zorgen. Niemand is geboren om als kruk te dienen voor jou. Echt geluk is ook
meer dan het plezier van het hebben van dingen of het beleven van ervaringen:
dat is een vluchtig en voorwaardelijk geluk. Echt geluk is een duurzame en
onvoorwaardelijke innerlijke houding van geluk, een geluk van binnenuit, een geluk
zonder reden, zij het niet zonder rede….
Volgens Confucius zijn er drie manieren om
wijs te worden: door reflectie (de
edelste manier), door ervaring (de
bitterste manier) en door imitatie
(de gemakkelijkste manier).
De Strategie
van het Geluk is bedoeld voor mensen die zichzelf door reflectie het geschenk willen
gunnen van een leven met nieuwe
emotionele, intellectuele, filosofische en spirituele vaardigheden en
kwaliteiten en met meer liefde.
Als dusdanig zijn deze lezingen en workshops bedoeld voor al wie op basis van
de onderstaande principes actief
de kwaliteit van zijn of haar leven wil verbeteren:
mensen die een betere versie
van zichzelf willen creëren en zichzelf op een grotere kaart willen plaatsen om hun persoonlijke leven en hun
relaties te verrijken en die daartoe bereid zijn wakker te worden en de
knusheid en de veiligheid van de vertrouwde denkpatronen, de gekende
comfortabele zoethouders, de culturele clichés en one-liners los te laten om
hun geest te voeden met inspirerende ideeën over de grote thema's van het
leven zoals angst, woede, pijn, stress, geluk, liefde, spiritualiteit, leven
en dood,
mensen die de eigen talenten en
mogelijkheden als een goed manager willen leren gebruiken en beheren en
die zo tot een grotere mate van volwassenheid en zelfontplooiing en tot
boeiende en zelfs sublieme ervaringen willen komen,
mensen die niet langer anderen als kruk willen gebruiken maar tot meer
vrijheid en onafhankelijkheid willen komen; mensen die willen leren meer van binnenuit, vanuit het eigen
bewustzijn, de eigen inspiratie, de eigen waarden, het eigen mededogen, de
eigen liefde, de eigen visie en de eigen kracht te leven in plaats van
geleefd te worden door toevallige gebeurtenissen of gedragingen van anderen;
mensen die niet langer huurder van hun leven willen zijn maar eigenaar willen
worden, die niet langer een script uit het verleden willen leven maar auteur
van het eigen leven willen worden,
mensen die zowel hun rationaliteit
als hun emotionaliteit willen
leren gebruiken, zonder alles tot ratio of alles tot emotie te herleiden; mensen
die open staan voor de wetenschap zonder tot wetenschappelijk-materialistisch
reductionisme te vervallen; mensen die gevoelig willen zijn zonder gevoelerig
te zijn; mensen die begrijpen dat wetenschap zonder ethiek blind is, maar dat
ethiek zonder wetenschap lam is,
mensen die met een kritische
geest willen leven zonder tot een geest van kritiek te vervallen; mensen
die groter willen leren denken;
mensen die van het negatieve en
neurotische loser-denken af willen en die in “moeilijkheden”, “problemen”
of “moeilijke mensen” een geschenk
willen leren zien en een mogelijkheid om de eigen subjectieve ervaring met
meer deskundigheid te leren sturen en niet langer met een geblokkeerde en
geremde versie van zichzelf te leven. Kahlil Gibran zegt: “Pijn is het breken
van de schaal rond je begrijpen.” Rumi zegt: “Als het hart treurt om wat het
verloren is, lacht de geest om wat hij heeft gevonden.”
mensen die meer liefdevol
en met meer mededogen willen gaan leven en aangesproken en geïnspireerd
worden door het idee dat mensen, relaties, samenlevingen en de wereld alleen maar beter kunnen worden door er
positieve energie aan toe te voegen in de vorm van wijsheid, mededogen en
liefde, en niet door negatieve energie in de vorm van cynisme, afwijzing,
verzet, conflict, strijd en oorlog,
mensen die begrijpen dat geven
beter is dan krijgen, mensen die willen bijdragen tot het humaniseren van een wereld die daar
meer dan ooit nood aan heeft, die de wereld een beetje beter willen
achterlaten dan zij ze aangetroffen hebben en die daartoe meer in synergie met de kracht, de inspiratie
en de visie van anderen willen gaan leven, in plaats van in afzondering,
conflict en strijd,
mensen die meer in het nu
willen gaan leven, zonder woede of spijt over het verleden of angst voor de toekomst.
Het veroordelende ik verlamt ons door
schaamte of door ons een idee van onbekwaamheid te geven. Dit houdt ons af
van de enige werkelijke opdracht die we hebben: vorm geven aan het leven van
nu. Het doel van het leven is het te leven, niet te betreuren hoe het geleefd
is geweest of te plannen hoe het hopelijk later geleefd zal worden. De
gemakkelijkste remedie tegen emoties als woede of angst is dankbaarheid. Op elk ogenblik kunnen
we eenvoudigweg kiezen voor dankbaarheid. Beschouw iedere dag en ieder
ogenblik als een prachtig geschenk en wees volledig aanwezig in
het nu. We kunnen ons trainen om ieder ogenblik in te ademen en volledig
te leven.
In deze
lezingen wordt op een open en ongedwongen wijze nagedacht over diverse aspecten
van het leven en van levenskunst, waarbij ook ruimte is voor de inbreng van
de deelnemers zelf.
Geen enkele
bijzondere voorkennis is vereist. Alleen een gezonde openheid van geest,
intellectuele nieuwsgierigheid en een bereidheid tot vernieuwend en
ondogmatisch denken zijn wenselijk. Er is geen enkele religieuze,
filosofische, politieke, financiële of andere gebondenheid en alle
overtuigingen worden gerespecteerd. Het is immers niet de bedoeling de
deelnemers te overtuigen of te overhalen, maar wel inzichten en manieren van
denken voor te stellen, van gedachten te wisselen en de keuzemogelijkheden te
verruimen.
Deze
seminaries zijn - onder meer - lessen in antinegativisme, antidogmatisme en
geweldloze communicatie. Er worden praktische denkkaders en oriëntaties
aangereikt waarbinnen iedereen zijn of haar persoonlijk denken kan verrijken.
Zolang u
geen betere ideeën hebt gevonden, kunt u wellicht alvast (voorlopig) de hier
voorgestelde ideeën en principes gebruiken om uw leven in de richting van meer
geluk te sturen. Zodra u wel betere ideeën hebt, hebt u onze ideeën uiteraard
niet meer nodig en willen wij graag van u leren!
Zoals een
deelnemer het stelde: "... dit is niet wat ik had verwacht, maar het is
véél meer dan ik had kunnen hopen ..."
|
